به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

چندی پیش دوست و همکار ارجمندمان، آقای مهران ارشادی فر در مقاله ای اندیشه مدیریت سازمان کامل را برای درج در سایت تاجران ارائه کردند. این اندیشه به گفته ایشان برآمده از فرهنگ مدیریتی بخش خصوصی جامعه ایرانی به همراه آزموده های مدیریتی است.  مطلب ایشان در برخی دیگر از سایت ها نیز به چاپ رسیده است اما جا دارد که در کنار مطالعه آن، به سبک نگرش ایشان نیز توجه کنیم و ما نیز تجارب و اندیشه های مدیریتی خود را به همین سبک که ایشان آنها را مدیریت کرده اند انسجام بخشیم و در همفکری و هم افزایی با یکدیگر در میان بگذاریم. به همین منظور به جای درج یکجای مقاله ایشان سعی کردیم تا در چند بخش آن را منتشر کنیم تا دوستان با دقت بیشتر آن را مطالعه کرده، در خصوص آن تفکر کنند و نظرات و دیدگاه های خود را بر اساس آزموده های خود با ما و یا دیگر همکاران در میان بگذارند.

پیش گفتار

اگرچه  پیشینه آموزش و پژوهش در رشته مدیریت، در دانشگاههای جهان،  به بیش از دو سده نمی رسد و پیش از آن رشته ای به نام مدیریت در کانون های دانشگاهی شناخته شده نبود، پیشینه مدیریت در جامعه، عمری به اندازه تاریخ زندگی انسان دارد. در آغاز مردم ناچار بودند تا خانواده و پیشه خود را اداره کنند.

پس از آن با بزرگتر شدن جامعه ها و واحدهای تولیدی کشاورزی و دامی و به دنبال آن پدید آمدن دولت و فرمانروایی، حوزه های مدیریتی گسترش یافت و آزموده های مدیریتی انسان ها انباشته شد.

این آزموده ها کم کم دربخش دانش فرهنگی جامعه انباشته شد و رنگ و بوی فرهنگ و سنت یافت. بنابراین همانگونه که هر ملتی با توجه به تاریخ و جغرافیای خودش، از فرهنگ بومی، که با انباشت آزموده های نیاکانش به دست آمده است، سود می برد. در زمینه مدیریت نیز تجربه های انباشته شده مدیریتی برای هر جامعه یا مردمی وجود دارد که بخشی از فرهنگ جامعه به شمار می آید.

این بخش با بخش های دیگر فرهنگ از یکپارچگی در روش شناسی و جهان بینی برخوردار است و میان رفتار  مدیران و اداره شوندگان ناهمسانی دیده نمی شود و هر دو به دریافت مشترک از تقسیم کار و درآمد رسیده اند. این سازوکار در کنار یکدیگر پیشرفت می کند و بهبود می یابد.

 مدیریت مانند دیگر بخش های فرهنگ همچنان در حال پیشرفت و بهبود است و با دگرگونی در فناوری ها و دست آوردهای نوین بشری، آزموده های تازه ای به آن افزوده می شود.

دانش مدیریت نخستین بار در جهان غرب نمایان شد و برای آموزش و پژوهش در آن تلاش های گسترده ای انجام شد و کتاب های بسیاری در این باره نوشته شد. نویسندگان این کتاب ها نخست آزموده های انباشته شده جامعه خودشان را سازماندهی می کردند و سپس آزموده های دیگران را نیز بررسی می کردند و از آنها بهره می جستند.

این کتاب ها به جامعه ها دیگری نیز راه پیدا کرد که در آنجا آزموده های جامعه خودشان، ارزیابی نشده بود و بی آنکه با روش شناسی فرهنگی جامعه هماهنگ شود رهسپار محیطهای آموزشی و دانشگاهی شد تا مدیران تازه را با دانش  روز پرورش دهد.

بدین ترتیب  در کشورهایی که مانند کشور ما جهان سوم خوانده می شوند هیچگاه گامی در راستای شناخت شیوه های مدیریتی خودشان برداشته نشد و در نتیجه دانشی از مدیریت به خورد جامعه داده شد که شاید با آزموده های انباشته شده این جامعه همسازی نداشت، به ویژه آنکه استادان این دانشگاهها نیز با همان نوشته ها با این رشته آشنا شده بودند و شاید گمان می بردند مدیریت تنها همان دانش ها و پژوهش هایی است که در غرب آفریده شده است و جهان سوم دانشی در این باره ندارد. افزون برآن، سازوکار ساختارهای دولتی نیز، با روی کار آمدن دولت های مدرن، کم و بیش از همان الگو ها پیروی می کردند و یک گسل نسبی میان دریافت مدیران و مردم در جامعه به وجود آمد. شاید این ناسازگاری ها در روش شناسی، عقب ماندگی بیشتر را پدید آورد که جهان سومی ها هرچه بیشتر تلاش کردند به عقب تر رفتند.

از اینرو بر آن شدم تا آزموده ها و اندیشه های مدیریتی خودم را گردآوری کنم و در دسترس دیگران بگذارم. این اندیشه بیشتر برآمده از فرهنگ مدیریتی بخش خصوصی جامعه ایرانی به همراه آزموده های مدیریتی خودم در کنار بررسی و پژوهش در کار دیگران  و در پیوند با فناوری ها و نیاز روز است. امیدوارم این نوشته، گامی، هرچند کوتاه، در  شناخت روشهای مدیریتی، که در فرهنگ ما ریشه دارد، باشد.

نام این نوشته را مدیریت سازمان کامل گذاشتم زیرا آرمان ما این است که با بهبود روش های مدیریتی سازمان ها را کامل ترکنیم تا بهره وری را افزایش یابد و سود همگانی را در بر داشته باشد.

از دید من، در ایران نمونه هایی بسیار نزدیک به سازمان کامل از گذشته تا اکنون وجود داشته و بخش خصوصی ایران به این گونه مدیریت باور داشته است. نمونه های قدیمی را می توان در شراکت کشاورزان با خان ها در محصول به جای دستمزد تا مزدی بافی در کارخانه های بافندگی یافت. آژانس های تاکسی شهری و پیک موتوری نمونه های نوین این گونه سازمان هاست.

البته هدف این نیست که راه را بر دانش و آزموده های دیگران ببندیم و به آنچه خود یافته ایم دلخوش باشیم بلکه با شناخت درست شیوه های مدیریت و روش شناسی فرهنگی خودمان، خواهیم توانست برتری ها و کاستی های روش خود را پیدا کنیم و با هم اندیشی و به کاربردن  دانش و تجربه دیگران کاستی های خود را کاهش و توانایی های خود را افزایش دهیم.

ادامه دارد...

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

به عنوان فعال اقتصادی، از کدام گزینه برای مقابله با فشارهای بین المللی حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: