به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

خلیج ما همیشه فارس است و با هر جمله ای که سر سوزنی بوی تجزیه بدهد رگ گردنمان بر می آید و ناموس مان به خطر می افتد. حفظ تمامیت ارضی از هر چیز دیگری بیشتر اهمیت دارد و همیشه فریاد می زنیم که تحت هیچ شرایطی اجازه نخواهیم داد حتی یک وجب از خاک کشور مورد تجاوز بیگانگان قرار گیرد.  اما در این میان رتبه دار فرسایش خاک در کشورهای جهان هستیم. کمبود روزافزون آب، تخریب شتابنده زمین به دلیل جنگل زدائی، طوفان شن، ماسه و گرد و غبار، تخریب دریا و از بین رفتن تنوع زیستی؟ و آن وقت سرودهای «ای ایران» و «وطنم؟»

محیط زیستایجاد یک سانت خاک به هزاران و شاید میلیون ها سال زمان نیاز داشته باشد و به گفته رئیس مرکز تحقیقات کشاورزی استان همدان که رتبه دار فرسایش خاک در کشور است، سالانه در این استان به طور میانگین 15 تن در هکتار فرسایش خاک انجام می شود. رقمی سنگین و دردناک. در اصفهان هم اوضاع بهتر نیست. به گفته یک عضو هیات علمی دانشگاه اصفهان، سالانه حدود هشت میلیارد دلار به دلیل مسائل زیست محیطی به اقتصاد اصفهان خسارت وارد می شود. بحران های زیست محیطی مانند فرونشست و خشکی زاینده رود و تالاب بین المللی گاوخونی به اعتقاد بسیاری از کارشناسان می تواند اصفهانِ نصف جهان را تا 30 یا 40 سال دیگر غیر قابل سکونت کند!

آیا این مشکلات، ماحصل تغییرات اقلیمی در جهان است یا مضاف بر آن سوءمدیریت ها و سیاستگذاری های غلط، عدم اجرای مقررات محیط زیست همراه با سوگیری های ایدئولوژیک و جناحی در سطح بین المللی، کشوری و محلی به این معضل دامن زده است؟ اوائل سال جاری، سازمان ملل برنامه ای برای بهبود و سلامت محیط زیست مورد بررسی قرار داد و از همه کشورهای عضو از جمله ایران خواست تا با ایجاد برنامه ها و سیاست های مناسب در بهبود محیط زیست و کاهش گازهای گلخانه ای تا سال 2050 میلادی سهم داشته باشد. اقتصاد ایران که به خاطر سیاست های اتمی و رویکردهای منطقه ای با تحریم های اقتصادی غرب، نحیف شده، در مقابل تندبادهای تغییرات آب و هوائی بسیار شکننده است. تحقیقات جهانی نشان می دهد که در منطقه ای مانند ایران حتی یک درجه افزایش دما می تواند تولید محصول را 10 درصد کاهش دهد و این کاهش مستقیما بر اقتصاد و بر امنیت غذایی تاثیر دارد.  از سوی دیگر به گزارش تسنیم، داده های ماهواره ای نشان می دهد که تغییرات نگران کننده ای در چرخه آب زمین در حال رخ دادن است و آب های شیرین در سراسر ایران شیرین تر و آب های شور با سرعت فزاینده ای در سراسر جهان شورتر می شوند که امکان طوفان های شدید شنی را بالا می برد. بدون توجه به چنین روندهای جهانی و هشدارهای بین المللی، مسئولین دولتی برای منافع کوتاه مدت به کشاورزی ناپایدار و دیمی، چرای بی رویه، خشکی تالاب ها و معدن کاوی، جاده سازی و عملیات عمرانی بی برنامه، سدهای ویرانگر و .... در این اواخر هم بدون رعایت قانون مشغول ساختن پتروشیمی در میانکاله هستند. 

اگر مسئولین منتظر هستند تا بادی بیاید و این مشکلات را با خود ببرد بهتر است فکر بکر دیگری بکنند چون این بار این بادها و گرد و غبار و ریزگردها به تعطیلی ادارات و بانک ها و مدارس و به مرور بروز یک فاجعه خواهد انجامید. این مسئله مختص خوزستان نیست بلکه بسیاری ار مناطق کشور با آن روبرو هستند. عطا پورشیراد، مدیرکل محیط زیست فارس در هفته زمین پاک در جلسه ای با پردیس شرکت های دانش بنیان تصریح کرد بحران محیط زیست به صورت روز افزون در حال افزایش و مستلزم چاره اندیشی است و چاره‌ای جز استفاده از مسیر‌های علمی و دانش بنیان به عنوان مبنای کار نمی‌ماند و این مسیر می‌تواند خط مشی اصلی کار برای حفظ محیط زیست قلمداد شود. وی همچنین گفت: در مرحله عملیاتی کار‌هایی که در بسیاری دستگاه‌های دولتی انجام می‌شود نه تنها مشکلی را حل نمی‌کند بلکه بسیار هزینه بر هم است. اما اگر رویکرد دانش بنیان با طراحی‌های نوآورانه و بر پایه دانش، در کار لحاظ شود، می‌تواند بسیار کم هزینه و اجرایی باشد. این در حالی است که حسن آخانی، کارشناس محیط زیست، دولت را عامل اصلی مشکلات محیط زیستی ایران می داند و معتقد است «مدیران ما از بین برجستگان علمی نیستند که بتوانند صلاح آینده کشور را به درستی تشخیص دهند. آنها مانند مردمان عادی رفتار می کنند که باری به هر جهت امروز را به فردا بگذارنند. برای آنها منافع کوتاه مدت مهمتر از پایداری این سرزمین در آینده است.» 

کارشناسان تاجران سال گذشته در مفاله ای با عنوان بحران بی آبی؛ همه قوا مقصرند هشدار دادند که ویرانی محیط زیست تاثیرات نامطلوب بر ساختار اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی خواهد داشت و پدیده هایی چون فقر و نابرابری، بیکاری، آسیب های اجتماعی، اعتیاد، طلاق، اعتراضات سیاسی، کاهش امنیت غذایی، مهاجرت و حاشیه نشینی را تشدید خواهد کرد. این نخستین بار و یا اولین تریبونی نیست که زنگ خطر بحران محیط زیست و عواقب آن را به صدا درآورده اما وقتی همه از «بزنگاه تاریخی» سخن می گفتند و در مسیر توافق برجام تعلل می کردند، کارشناسان تاجران نگران این بودند که با تخصیص های نادرست بودجه حتی با وجود برجام ما توان مقابله با ابرچالش محیط زیست و بحران آب را نخواهیم داشت. هنوز هم با فرسایشی شدن مذاکرات به فرسایش خاک دامن می زنیم.

سال ها پیش به این نتیجه رسیده بودیم که برای مقابله با معضل محیط زیست بدون همکاری با همسایگان و دیگر کشورها نمی توانیم به نتیجه برسیم. قرار بود سران قوا دیپلماسی زیست محیطی را مد نظر قرار دهند. پس از امضای برجام به گواه مجید شفیع پور رئیس مرکز بین‌الملل و کنوانسیون‌های سازمان‌ حفاظت محیط زیست «عمده تاثیراتی که پس از اجرایی شدن برجام در بخش محیط زیست و مشخصا در سازمان حفاظت از محیط زیست کشور محقق شد، بسترسازی برای مبادله تفاهم نامه ها و همکاری‌های زیست محیطی با کشورهای توسعه یافته و یا کشورهایی بود که به عنوان کشور صنعتی و با اقتصاد قوی قابلیت انتقال فناوری‌های زیست محیطی در عرصه‌های مدیریت و حفاظت را دارند.» برای مقابله با این چالش فراملی اراده ای پولادین لازم است تا بخشی از هزینه هایی را که به نسل های آینده تحمیل کرده ایم جبران نمائیم. راستی، از صندوق ملی محیط زیست چه خبر؟ نگران نباشید، در حال حاضر مسئولان مشغول هم اندیشی هستند! کاش اقداماتی فوری و درخور هم داشتند. 

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

چرا حاکمیت اعتراض‌های خیابانی را جدی نمی‌گیرد؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: