به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

بیش از یک ماه از ارئه گزارش تفریغ بودجه 97 میگذرد ولی هنوز دولت پاسخی به ابهامات مربوط به سرنوشت 4.8 میلیارد دلار ارز 4200 تومانی نداده است. رئیس کمیسون برنامه و بودجه و محاسبات مجلس گفته است دولت نظر و آمار نهایی خود را در این مورد هرچه سریعتر به مجلس اعلام کند، در غیر اینصورت گزارش دیوان محاسبات مورد توافق و تایید مجلس شورای اسلامی قرار خواهد گرفت.

دیوان محاسباتفعالان اقتصادی باید بادقت پیگیر پرونده 4.8 میلیارد دلاری باشند که در گزارش تفریغ به آن اشاره شده، زیرا رانت‌خواری‌های گروهی واردکننده، باعث بروز بدبینی نسبت به کل فعالان اقتصادی شده و این امر به کل روند تجارت ضربه می‌زند. در همین حال باید توجه داشت که بر اساس اصل 55 قانون اساسی، وظیفه دیوان محاسبات رسیدگی به تمامی حساب‌های وزاتخانه ها و موسسات و نهادهایی است که به هرعنوان از بودجه کل کشور استفاده می‌کنند. ضمن استقبال از گزارش تفریغ بودجه دولت، باید دامنه بررسی‌های دیوان محاسبات از قوه مجریه فراتر رفته و شامل همه نهادها و بنیادهایی شود که به نوعی از بودجه عمومی بهره می برند.

دیوان محاسبات که ریاست آن با رای مجلس منصوب می شود را می توان یک نهاد نظارتی مستقل خواند، زیرا برخلاف قوه قضائیه، رسیدگی، تشکیل پرونده، تعقیب ، تحقیق، صدور حکم و تجدید نظر در تشکیلات داخلی دیوان انجام می گیرد و هیچ نهاد خارجی بر فعالیت ها، گزارشات و احکام دیوان حق نظارت و رسیدگی مجدد ندارد.  از طرف دیگر با داشتن حق تحقیق در امور مالی کشور، دیوان می تواند مستقیما در زمینه تحقیقات خود با مسئولین مکاتبه داشته و تماس گیرد و همه مقامات کشور، قوای سه گانه، سازمان‌ها و ادارات تابعه مکلف به پاسخگوئی مستقیم به دیوان هستند. البته لازم به یادآوری است که رسیدگی مالی دیوان محاسبات کشور تنها شامل دستگاه‌هائی است که از بودجه استفاده می‌کنند. در این راستا لازم است دامنه بررسی‌های دیوان محاسبات از قوه مجریه و دولت فراتر برود و شامل نهادهای مختلف زیر مجموعه قوه قضائیه، قوه مقننه، نهادهای نظامی و نهادهای زیرمجموعه‌ دفتر مقام معظم رهبری نیز بشود.  

هرچند طی سال های گذشته، همکاری‌های قوه قضائیه و دیوان محاسبات رویه‌ای ثابت نداشته، ولی تنها در سایه تعامل‌های سازنده میان دو مجموعه نظارتی است امکان پیگیری گزارش‌های دیوان محاسبات فراهم می شود. البته نظام قضاء در کشور ما، قوه ای مستقل است که طبق قانون زیرنظرمقام رهبری است و رئیس این قوه نیز مستقیما منصوب رهبری است و در اعمال وظایف و اختیارات قانونی خود به مقام رهبری پاسخگو است، اما به عنوان یکی از دستگاه‌های حاکمیتی استفاده کننده از بودجه عمومی کشور مشمول نظارت مالی دیوان محاسبات نیز می شود.

قوه قضائیه در زمینه نحوه عملکرد قانونی درمقابل کمیسیون اصل نود و مجلس نیز پاسخگو است. یکی از وظایف اصلی قوه قضائیه نظارت بر حسن اجرای قوانین است و براین اساس و حق نظارت این قوه، سازمان بازرسی کل کشور زیر نظر قوه قضائیه به ایفای این وظیفه مشغول است و لازم به ذکر است که حدود اختیارات و وظایف این سازمان توسط قانون تعیین می شود. طبق قانون اساسی، قوه قضائیه از اختیارات نظارتی قدرتمندی برخوردار است و می تواند مصوبات دولت را ابطال کند، جلوی اجرای آئین نامه های دولت را بگیرد یا حتی رئیس جمهور را عزل کند. در برخی موارد قوه قضائیه به نحوی درون قوه ای به سازمان بازرسی کل کشور نیز باید پاسخگو باشد.

دربحث نظارت دیوان محاسبات و سازمان بازرسی کل کشور، مساله نظارت بر عملکرد نهادهای زیر مجموعه رهبری و شفافیت و پاسخگوئی آنها نیز مطرح است. درحالی که دیوان محاسبات مانند یک دادگاه مالی نظارت مستقیم بر هزینه ها و مسئولیت بررسی و تفکیک محاسبات وزاتخانه ها، دستگاه ها و سازمان های دولتی و عمومی را دارد، در همین حال نیز بر نهادهای تحت پوشش دفتر مقام رهبری که از محل بودجه کشور استفاده می‌کنند نظارت مستمر دارد. به عنوان نمونه،  یکی از این نهادها کمیته امداد امام خمینی است که نهادی مردمی است و رئیس آن توسط رهبری انتخاب می شود و بخشی از منابع آن از طریق بودجه دولتی تامین می گردد. از طرف دیگر، سازمان بازرسی کل کشور افزون بر نظارت بر حسن جریان امور و اجرای صحیح قوانین، باید نظارت کاملی هم بر نهادهای تحت پوشش دفتر مقام معظم رهبری داشته باشد.

در پایان جا دارد اشاره‌ای هم موسسه حسابرسی مفید راهبر بکنیم نامش کمتر مطرح شده است. قرار بر این بوده که این موسسه، به نظارت بر صورت‌های مالی نهادهای تحت پوشش دفتر مقام معظم رهبری بپردازد. مفید راهبر که ظاهرا موسسه‌ای غیرتجاری انتفاعی است، به منظور اعمال نظارت و ارتقاء سطح کیفی اطلاعات و گزارش مدیریتی و مالی بنیادها و نهادهای انقلاب تاسیس شده است. هرچند اطلاع رسانی‌های گسترده‌ای در خصوص فعالیتهای این موسسه وجود ندارد ولی بنظر می‌رشد در حوزه حسابرسی و گزارش‌دهی، موسسه مفید راهبر خوب عمل کرده ولی ارتباط سازنده ای با دیوان محاسبات و قوه قضائیه نداشته است.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

به نظر شما، کدام یک از موارد زیر نقش مهمتری در تشدید مشکلات اقتصادی کشور داشته است؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: