به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

در روزهای پایانی فروردین ماه، دولت 10 درصد از حجم سرمایه شستا را در قالب 8 میلیارد سهم (حدود 6.8 تریلیون تومان) در بازار بورس عرضه کرد. برخی با خوشبینی از انتقال مثبت نقدینگی سخن می‌گویند و برخی با ناامیدی، این اقدام را چوب حراج به سرمایه بین نسلی قلمداد می‌کنند. اما جدا از این سیاه و سفیدنمایی ها، باید گفت که در کنار عرضه سهام شستا، باید ساختار مدیریتی و انتصاباتی این شرکت نیز متحول شود، تا هیات مدیره و هیات منای تامین اجتماعی، نمایندگان واقعی کارفرمایان و کارگران باشند.

بورس  تاجرانشستا با بیش از 30 شرکت زیرمجموعه اصلی، و مدیریت مستقیم یا غیرمستقیم بیش از 270 شرکت و دارائی متجاوز از 60 تریلیون تومان، نقش عمده‌ای در حوزه تجارت و مدیریت سرمایه دارد و اکنون که عرضه 10 درصد سهام شستا در بورس، با واکنش مثبت سرمایه گذاران مواجه شده، انتظار می رود سازوکارهای انتصابی و نظارتی این ابرهلدینگ هم با دقت بیشتری بازنگری شود.

برخی کارشناسان بازار سرمایه بر این باورند که عرضه سهام شستا در بورس نخستین و مهم ترین گام در راستای سیاست دولت برای کم کردن بار مدیریت نهاد های دولتی و عمومی و تبدیل آنها از بنگاهداری به سهامداری واحدهای اقتصادی است.  آقای روحانی، اما در نخستین واکنش خود به واگذاری سهام شستا و بیان این که شستا شفاف شده است گفت ما امروز بزرگترین عرضه سهام اولیه را در بورس داریم. این نشان از حرکتی است که در دولت دوازدهم به مردم قول داده بودیم.  آقای روحانی با این سخن که عرضه سهام در بورس راهی برای مبارزه با فساد است، از بقیه اعضای دولت خواست تا از این کار تبعیت کنند و سهام و اموال خود را دربورس عرضه کنند. به دنبال آن، وزیر امور اقتصادی و دارائی اعلام کرد که در آینده نزدیک سهام دولت در 9 شرکت دولتی در زمینه های انرژی، مالی و صنایع فلزی و معدنی به بورس عرضه خواهد شد.    

کارشناس اقتصادی، کامران ندری در حالی که واگذاری ها را به منظور کاهش تصدی گری دولت امر درستی می داند، بر این باور است که انگیزه واگذاری سهام اموال دولتی بیش از خصوصی سازی تامین درآمد برای دولت است، و می گوید تا زمانی که زیر ساخت های لازم برای حرکت خصوصی سازی به سمت تحقق منافع اجتماعی فراهم نشود، این واگذاری ها نتیجه مطلوبی در بر نخواهند داشت. در همین حال، اما عضو شورای عالی بورس، شاهین چراغی امیدوار است که با عرضه شستا و شفافیتی که با ارائه اطلاعات و رصد سهامداران ایجاد خواهد شد تغییراتی در ماهیت این هلدینگ انجام پذیرد تا این عرضه صرفا یک تامین مالی برای دولت نباشد. عضو انجمن توسعه سرمایه گذاری حرفه ای، همایون دارائی نیز می گوید با عرضه اولیه شستا راه شفاف سازی و نظارت عمومی بر این مهم ترین دارائی شاغلان و بازنشستگان کشور باز می شود، اگر چه که تغییر مدیریت تا حضور مدیران غیردولتی در این شرکت سال ها طول خواهد کشید.

مسئله استقلال مدیریتی شستا هم در کنار عرضه سهام طرح می شود. سعید اسلامی بیگدلی، دبیر کل کانون نهادهای سرمایه‌گذاری کشور بر این باور است که علاوه بر سهام، مدیریت نیز باید واگذار شود. بیگدلی می‌گوید اگر چه واگذاری شرکت‌های وابسته به دولت یا حاکمیتی می‌تواند به بازار سرمایه عمق بیشتری ببخشد اما بدون انتقال مدیریت و دادن حق رأی به سهامداران، این واگذاری‌ها صرفا جنبه تامین مالی از بازار سرمایه را دارد، لذا باید سازوکاری اندیشیده شود که این شرکت‌ها ملزم به واگذاری تدریجی بخش عمده‌ای از سهام خود باشند تا مدیریت آنها نیز واگذار شود.

با این که به گفته برخی کارشناسان این اقدام می تواند گامی مثبت در تامین حقوق کارگران باشد، بازار سرمایه را سرو سامان دهد، و یا قدمی جدی در اجرای خصوصی سازی تلقی شود، مهم تر، اما موضوع شفافیت است. اکبر ترکان، رئیس هیات مدیره شستا، بر این باوراست که بورسی شدن موجب افزایش شفافیت در شرکت ها می‌شود که به نوبه خود سلامت اقتصاد را به همراه دارد، زیرا شرکتی که وارد بورس می‌شود باید خود را با قوانین بورس همسان کند و حساب های خود را طبق این قوانین تنظیم کند. ترکان ورود به بورس را ورود به اتاق شیشه ای تعبیر کرده و می گوید در این حال همه عملکرد ها تماشا می‌شود و مدیران شستا باید به نحوی عمل کنند که توانائی پاسخ گوئی به سئوالات سهام داران را داشته باشند. 

در مقابل، پدرام سلطانی واگذاری شستا را در واقع یک فرار به جلو می داند و می گوید شرکتی که می خواهد وارد بازار سرمایه شود نیاز به یک سلسله اصلاحات ساختاری برای عرضه دارد؛ حال چگونه شستا در یک فرایند فشرده بدون هیچ اصلاح ساختاری و بدون هیچ دورنمائی یک راست به بازار سرمایه می‌رود؟ سلطانی شفاف سازی شستا را چندان جدی نمی داند و بر این باوراست که نشان دادن صورت حساب های مالی شرکت برای شفافیت کافی نیست، و هنوز همه انتصابات مدیریتی در اختیار دولت و گروه های قدرتمند است و عملا در مبارزه با فساد هیچ اتفاقی نخواهد افتاد. 

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

به نظر شما، کدام یک از موارد زیر نقش مهمتری در تشدید مشکلات اقتصادی کشور داشته است؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: