به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

در نخستین جلسه هیئت دولت امسال، آقای روحانی با اشاره به ملزمات تحقق شعار «جهش تولید» گفت «تولید بدون سرمایه گذاری امکان پذیر نیست.» تاکید بر بحث سرمایه‌گذاری به نوعی تاکید بر پیش‌نیازهای سیاسی بهبود وضع تولید است، زیرا افزایش سرمایه‌گذاری مستلزم امنیت سرمایه و جذب سرمایه خارجی است. البته در کنار بحث حمایت از تولید، باید بر حمایت از تولیدکننده هم تاکید کرد که این امر مستلزم بهبود فضای کسب و کار و مقابله با رانت و انحصار است.

جهش تولید   تاجرانهرچند سرمایه‌گذاری از پیش نیازهای تولید است ولی تا وقتی که فضایی رقابتی در حوزه تولید ایجاد نکنیم، نمی‌توانیم از بهبود کمی و کیفی کالاهای ایرانی سخن بگوییم. نمونه روشن تاثیر منفی سرمایه‌گذاری بودن رقابت، وضعیت نامناسب صنعت خودروسازی کشورمان است. با این تفاصیل می‌توان دید که بهبود وضعیت تولید، هدفی بلندپروازانه است زیرا مستلزم مقابله با انحصار در داخل و اصلاح سیاست خارجی کشور می‌باشد.

باید توجه داشت که ما در سال 99 با چالش های تازه ای نیز روبرو هستیم. همانطور که مقام رهبری فرموده اند تحقق جهش تولید نیاز به برنامه‌ریزی و شرکت بخش های مختلف مانند سازمان برنامه، مجلس و مرکز پژوهش های آن، قوه قضائیه، نهادهای دانش بنیان و مبتکرین و فعالان جوان دارد. در همین حال آقای روحانی نیز سال جدید را فرصتی برای دولت، بخش خصوصی و همه ملت برای تلاش مضاعف در مسیر تقویت و توسعه تولید می دانند.

برغم این این سخنان، به نظر نمی رسد که کلیت حاکمیت اراده ای برای پیگیری شعار سال داشته باشد زیرا تحقق این امر، مستلزم برداشتن گام‌های ساختاری است. حسین سلاح ورزی، نائب رئیس اتاق ایران تاکید می کند با عنایت به وضعیت کنونی کشور، توانائی و دانائی نهاد دولت برای جامه عمل پوشاندن به شعار سال به شدت زیر ضرب قرار دارد و باید از سوی نهاد های حاکمیت تقویت شود. 

مسئولین کشور از اقدامات مورد نیاز نهادهای تابعه خود و فعالیت‌هائی که انتظار انجام آن را دارند سخن گفته‌اند ولی نگاهی جامع در این زمینه وجود ندارد. عبدالناصر همتی نوشته: «جهش تولید» نیازمند برنامه ‌ریزی برای پشتیبانی از بانک‌ها جهت تأمین اعتبار لازم در حمایت از تولیدکنندگان و زنجیره تولید، در کنار روند اصلاح نظام بانکی، با اولویت اصلاح ترازنامه بانک‌ها، شفاف‌سازی تراکنش‌های بانکی و ممانعت از ورود منابع بانک‌ها به فعالیت‌های سفته بازانه، جلوگیری از ورود کالاهای قاچاق به کشور تحت هر عنوان به‌ظاهر موجه، برگشت کلیه ارزهای ناشی از صادرات به چرخه اقتصاد کشور، توجه به بخش خدمات و اقتصاد دانش‌بنیان و بالا بردن قدرت خرید مردم از کالای ایرانی، از طریق کارت‌های اعتباری و از همه مهم‌تر، توسعه عملیات بازار باز برای کنترل نرخ سود و تورم است. از سوی دیگر محمد باقر نوبخت از وجود 200 هزار میلیارد تومان منابع مختلف در راستای حمایت از تحقق این هدف خبر داده، و علی لاریجانی نیز با ابلاغ اولویت‌های ده گانه به رئیس کمیسون ویژه حمایت از تولید ملی و مرکز پژوهش های مجلس، بر ضرورت ایجاد ظرفیت های قانونی و پژوهشی در این زمینه تاکید کرده است.

در این میان، الزمات سیاسی تحقق شعار سال را شاید باید بیشتر در اصلاح سیاست خارجی جست. در نخستین جلسه هیئت دولت در سال 99، آقای روحانی با ذکر شماری از ملزومات برای تحقق هدف سال، مانند اصلاح سیستم مالیاتی کشور، اصلاح زیربناها، بهبود فضای کسب و کار و لزوم ایجاد امنیت در همه امور اقتصادی، تاکید کردند برای فعال نمودن تولید، سرمایه، تکنولوژی و روابط خارجی باید وجود داشته باشد و در صورت حذف این سه مورد تولید به وجود نمی‌آید. آقای روحانی در ادامه با اشاره به لزوم ایجاد شرایط مساوی برای همه به عنوان یکی از ملزومات موفقیت در تحقق تولید اظهارداشتند مردم باید احساس کنند که در فضای عادلانه‌ای در حال تولید هستند، رانت باید در عرصه تولید برداشته شود و تفاوتی میان شرکت های خصوصی، دولتی و نیروهای مسلح در زمینه تولید وجود نداشته باشد. همه شرایط باید مساوی شود و یک رقابت عادلانه میان همه دستگاهها ایجاد شود تا بتوانیم شاهد یک حرکت قابل قبول درزمینه تولید باشیم.

هرچند مسئولان از لزوم توجه به بخش خصوصی سخن می گویند، ولی رویکرد حاکمیت همیشه اینگونه بوده که بخش خصوصی پیاده نظام اقتصاد دولتی است که در صورت نیاز و برای مقابله با فشارها باید از آن استفاده کرد. فعالان اقتصادی باید به حاکمیت یادآوری کنند که بخش خصوصی نه کارگذار و پیرو، باید سیاستگذار و پیشرو اقتصاد کشور باشد. مسعود خوانساری، رئیس اتاق تهران به درستی تاکید کرده که یکی از مهم‌ترین راهکارها برای بهبود وضعیت تولید، کاهش رقابت منفی بنگاه های دولتی با بنگاه‌های خصوصی است.

تولید و صادرات دو روی یک سکه است و بدون توجه به صادرات نمی توان از جهش تولید سخن گفت. در این راستا، همانطور که محمد لاهوتی نیز یادآور شده، حمایت از تولید صادرات محور باید با گسترش بازارهای هدف همراه باشد. همانطور که بارها تاکید داشته ایم، درونزایی بدون برونگرایی تحقق نمی یابد. از همین روست که در بحث تولید، اصلاحات اقتصادی و سیاسی لازم و ملزوم یکدیگرند.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

به نظر شما، کدام یک از موارد زیر نقش مهمتری در تشدید مشکلات اقتصادی کشور داشته است؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: