به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

گزارش اخیر صندوق بین المللی پول نرخ رشد اقتصادی کشورمان در سال 2019 را منفی شش درصد پیش بینی کرده است، به این معنی که حتی بدون در نظر گرفتن لغو معافیت های نفتی و دیگر تحریم ها، اقتصاد ایران در سال جاری میلادی 6 درصد کوچکتر خواهد شد. البته این گزارش خوشبینانه به نظر می رسد زیرا در آن لغو معافیت های فروش نفت و دیگر تحریم ها احتساب نشده. برخی منابع، رشد تولید ناخالص داخلی را تا منفی 30 درصد هم پیش بینی کرده اند. 

صادرات نفت ایران   تاجرانگزارش صندوق بین المللی پول همچنین نرخ تورم برای کشورمان را بیش از 37 درصد و نرخ بیکاری را بیش از 15 درصد پیش بینی نموده است. این در حالی است که به نقل از یک مقام ارشد صندوق بین المللی پول، تورم در ایران می تواند به طور متوسط به 50 درصد هم برسد، که این رقم، کشورمان را در کنار سودان قرار می دهد و تنها دو کشور پرآشوب سیاسی، یعنی ونزوئلا و زیمباوه در رده ای پایین تر از ما قرار می گیرند.

با وجود اینکه رئیس جمهور و سایر مسئولین کشور بارها تصریح نموده اند که صادرات نفت ایران هیچگاه به صفر نخواهد رسید، و به گفته آقای روحانی ماه های آینده نشان خواهد داد که اگر یک راه بر ما بسته شود راه های دیگری هنوز وجود خواهد داشت و صادرات نفت ایران ادامه خواهد یافت، ناظران مسائل انرژی نگرانی های جدی نسبت به میزان فروش نفت ایران دارند. آرام رزاقی، رئیس شرکت آرا و گروه مشاوره خصوصی که با سرمایه گذاران خارجی کار می کند، گفته است ما در یک قلمرو نامعلوم قرار داریم؛ ما انقلاب و جنگ را تجربه کردیم؛ قبلا هم تحریم شده بودیم ولی هیچ وقت این مقدار فشار اقتصادی و بین‌المللی روی کشور نبوده است.

چالش های اقتصاد   تاجرانسید هادی موسوی نیک، کارشناس اقتصادی،  با بیان اینکه بیش از 75 درصد از کل تولیدات کشور رابطه مستقیمی با نفت و درآمد های آن دارند، بر این باوراست که با وجود وعده های داده شده، سال 98 احتمالا یکی از سخت ترین سال ها خواهد بود.  افزون بر آن، کاهش درآمد های نفتی بر سایر بخش های اقتصاد مربوط به تولید ناخالص داخلی، مانند خدمات و ساخت و ساز نیز تاثیرخواهد گذاشت، به این ترتیب که با توجه به سرمایه گذاری دولت در این بخش ها و نهایتا اشتغالزائی، زمانی که درآمدهای نفتی کاهش یابد، توان دولت برای کمک به این بخش ها نیز کم خواهد شد و نتیجه آن کوچکتر شدن میزان تولید ناخالص داخلی خواهد بود.

تاکید آقای روحانی در زمینه وجود "راه های دیگری" برای صادرات نفت، و بیان بیژن زنگنه که ما در زمینه فروش نفت شفاف سازی نمی کنیم، این ابهام را پیش می آورد که آیا استفاده ازکانال های پنهانی برای انجام چنین معاملاتی ممکن است مانند دور گذشته تحریم ها به فساد بیشتر و ظهور دلالان و بازیگران سودجو منجر شود؟  درحالی که به گفته زنگنه تلاش وزارت نفت در عین انجام فعالیت های خود برای ادامه صادرات نفت جلوگیری از اتفاقات گذشته است،  مسعود کرباسیان، مدیر عامل شرکت ملی نفت دو راهکار جایگزین ارائه می کند: یکی اینکه شرکت های خارجی در تجارت با ایران می توانند در ازای فروش کالاهای مورد نیاز کشور نفت دریافت کنند؛ و دوم اینکه این شرکت ها می توانند با سرمایه گذاری در صنعت نفت کشورمان، بخشی از نفت تولیدی را به عنوان درآمد سرمایه گذاری دریافت کنند.    

حسین سلاح ورزی   تاجرانبا توجه به اقتصاد نفت محورکه آینده مبهمی را در زمینه درآمد های نفتی رقم زده است، و همچنین پیش بینی صندوق بین المللی پول از کوچک تر شدن اقتصاد کشور که بحرانی تر شدن وضعیت اشتغال یکی از تبعات آن است، حسین سلاح ورزی با ابراز نگرانی از معضل مزمن بیکاری، آن را نتیجه سال ها رشد منفی سرمایه گذاری می داند که هم به دلیل عدم رشد دراز مدت تقاضا برای جذب نیروی کار تازه، و هم افت تقاضای کوتاه مدت در بخش تولید و به تبع آن در بخش های خدماتی و مصرفی، گریبان اقتصاد کشور را گرفته است. سلاح ورزی بر این باور است که ادامه وضعیت فعلی بحران اقتصاد ایران را به سطح تازه ای می‌برد که در آن رشد نرخ بیکاری، حتی جلوتر از تورم شتابان، تبدیل به فصل اول کتاب قطور مشکلات اقتصاد کشور خواهد شد.

در شرایط کنونی باید به فکر راه های خلاق برای افزایش تعامل تجاری منطقه ای باشیم که البته این موضوع مستلزم تنش زدایی منطقه ای هم هست. شعار نه به جنگ و تلاش حداکثری برای ایجاد «تنش صفر» با همسایگان، باید در اولویت سیاست خارجی ما باشد.

هادی موسوی نیک با اشاره به نیاز برای ایجاد تغییرات جدی و منطقی کردن سیاست گذاری های داخلی در کشور و همچنین استفاده از مزیت های موجود در براین باور است که توجه به حوزه های درآمدزا مانند صادرات خدمات بهداشتی و گردشگری سلامت باید مد نظر باشد.  به گفته وی، برای حدود 200 میلیون ساکنین کشورهای همسایه (و به شعاعی وسیع تر 500 میلیون نفر) بیشتر مقرون به صرفه است که به دلیل مخارج پائین ترپزشکی و سلامت، کارهای درمانی خود را در کشورما انجام دهند. 

درست است که ما نمی خواهیم صادرات نفت ایران هیچگاه به صفر برسد، اما در حال حاضر سمت و سوی مسیر پیمایش دو کشوری که وابستگی زیادی به نفت ما دارند، یعنی هند و ترکیه هنوز کاملا مشخص نیست و در این زمنیه تصمیم قاطعی نگرفته اند. به هر روی، اما شکی نیست که کاهش صادرات نفت و به تبع آن کاهش درآمدهای ارزی و بودجه ای برای اقتصاد ما مشکل زا خواهد بود وعدم تمدید معافیت های نفتی بارسنگینی برشانه های لرزان اقتصاد کشورمان افزوده است. 

شکوفائی اقتصادی   تاجرانبیانیه اتحادیه اروپا به دنبال عدم تمدید معافیت های نفتی و تاکید بر ادامه تجارت مشروع با ایران از طریق عملیاتی کردن اینستکس، بار دیگر حقیقت چگونگی اجرای این سازوکار را زیر سئوال می برد و اینکه چرا نیت اتحادیه اروپا برای ادامه تجارت با ایران تا این حد به طول انجامیده است.  اما سئوال مهم تر این است که آیا اتکا بر چنین راهکارهای محدود و گشودن دریچه های کوچک برای ما بسنده خواهد بود؟  آیا نمی خواهیم درهای بزرگتری به روی ما باز شود و در دشت بیکران فرصت ها به سوی افق روشن شکوفائی اقتصادی قدم بگذاریم؟   

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

به عنوان فعال اقتصادی، از کدام گزینه برای مقابله با فشارهای بین المللی حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: