به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

کسب و کارهای کوچک و متوسط به عنوان موتور محرکه رشد و توسعه اقتصادی و اجتماعی واشتغالزائی، و با مزایائی مانند خلاقیت، نوآوری و انعطاف پذیری بیشتر همواره گرداننده چرخه اقتصاد در بسیاری از کشور های دنیا بوده اند. تحقیقات به عمل آمده نمایانگر جهش اقتصادی کشورهائی است که اولویت خاصی برای توسعه بنگاه های کوچک و متوسط قائل می شوند. نقش بنگاه های کوچک و متوسط در اقتصاد، اما فرای اشتغالزائی و تولید است. این بنگاه ها در تربیت کارآفرینان و مدیران اقتصادی آینده، و نیز تشویق فرهنگ سرمایه گذاری و توسعه نقش بسزائی در اقتصاد کشورها ایفا می کنند.

تاجرانبه طور متوسط بیش از 50 درصد تولید ناخالص داخلی در کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه، و حدود 30 درصد از صادرات این کشورها توسط بنگاه های کوچک و متوسط انجام می شود. نمونه بارز یکی از این کشورها کانادا است که 25 درصد از بنگاه های کوچک و متوسط در آن کشور به فعالیتهای تولیدی مشغولند و باقی آنها در زمینه خدمات فعال هستند؛ افزون برآن، بیش از 60 درصد از جمعیت شاغل این کشور در این بنگاه ها مشغول به کار هستند. 

در همگامی با تحولات سال های اخیر و رشد سرمایه های انسانی و ارتقاء توان کارآفرینی، توجه به لزوم ایجاد کسب و کارهای کوچک و متوسط در کشورمان نیز افزایش یافت، اما مشکلات عدیده ای که در ساختار اقتصادی کشور وجود داشته مانع شکوفائی این کسب و کارها و استفاده بهینه از این بنگاه ها شده است.  یکی از این موانع تصدی گری دولت در تمام شئون اقتصادی کشور، و مانع دیگر وجود نهادها و سازمان های دولتی و خصولتی به عنوان بنگاه های اقتصادی و با هدف سود آوری است که با تضعیف قدرت رقابت بنگاه های بخش خصوصی واقعی، نهایتا به شکست چنین کسب و کارهایی منجر می شود.   

کسب و کارهای کوچک  تاجراننبود ابزارهای مناسب مالی برای این بنگاهها و مشکلات سیستم بانکی و مالی کشور و به طور کلی نبود ساز و کارهای حمایتی لازم، عدم وجود زیر ساخت های مناسب، قوانین دست و پاگیر، سیستم مالیاتی، عدم ثبات سیاست ها، فساد و عدم شفافیت، و نبود فرصت برای ایجاد رقابت، از دیگر موانع توسعه کسب و کارهای کوچک و متوسط است. دشواری دسترسی به منابع مالی، اما دلیل عمده ای برای عدم کارکرد مناسب شرکت های کوچک و متوسط است، که قسمتی از آن می تواند از طریق نظام مالیاتی تامین شود.

در حال حاضر و در آستانه رویاروئی با بازگشت تحریم ها، توجه به شرکت های کوچک و متوسط بیش از گذشته در خور اهمیت است و مسئولین دولتی و بخش خصوصی بر این باورند که یکی از راه های برون رفت از فشار تحریم ها تقویت کسب و کارها و صنایع کوچک و متوسط است. به باور مسعود دانشمند، رئیس اتاق بازرگانی ایران و امارات، تنها راهکار حفظ صادرات و بازار در این برهه از زمان تقویت صنایع کوچک و متوسط است. به گفته علی یزدانی، رئیس سابق سازمان صنایع کوچک و متوسط، در این اوضاع که تحریم ها دوباره به عنوان تهدید جدید اقتصاد کشور قد علم کرده، صنایع کوچک و متوسط می تواند ضامن کارآفرینی، بهره وری و اشتغالزائی باشد.  یزدانی در عین حال با اشاره به موانع کارکرد بهینه این کسب و کارها معتقد است زدودن قوانین باز دارنده در محیط کسب و کار، معافیت مالیاتی، ارائه تسهیلات کم‌بهره و ارائه خدمات تامین اجتماعی به صنایع کوچک و متوسط می‌تواند به بهبود عملکرد این بخش از بنگاه‌های مولد کشور چه در دوران تحریم و چه در شرایط عادی کمک کند تا در نهایت اشتغال آفرینی پایدار و بهره‌وری ‌آنها را تضمین ‌کند.    

ابوالفضل روغنی گلپایگانی  تاجراناز طرف دیگر، مجید اثنی عشری، عضو کمیسیون صنایع اتاق بازرگانی ایران براین باور است که دور زدن تحریم‌ها با استفاده از ماهیت بنگاه‌های کوچک و متوسط در دوره جدید تحریمی ممکن است جوابگو نباشد، زیرا تکنیک هائی که در دور قبل تحریم ها استفاده  شده هم اکنون شناخته شده و از آنها جلوگیری شده است، و با این اوصاف نمی توان انتظار داشت که صنایع کوچک و متوسط بتوانند از عهده کارکرد دورزدن تحریم ها برآیند. با اینحال، ابوالفضل روغنی گلپایگانی، رئیس کمیسیون صنایع اتاق بازرگانی ایران تاکید می کند که توجه به بنگاه‌های کوچک و متوسط مسیر‌ مهمی برای مقابله با فشارهای بین المللی است.

هم اکنون به نظر می رسد که بسته پیشنهادی اروپا براساس محوریت همکاری شرکت های کوچک و متوسط تهیه شده و به گفته پدرام سلطانی 80 میلیارد دلار نیز برای گسترش همکاری بین شرکت های کوچک و متوسط ایرانی و اروپائی توسط اتحادیه اروپا در نظر گرفته شده تا بر این اساس یک تشکل اقتصادی در اروپا مسئولیت را برعهده بگیرد و اتاق بازرگانی ایران زمینه ساز همکاری مشترک میان بنگاه‌های کوچک و متوسط هر دو طرف شود. دکتر ظریف نیز در ملاقات ماه گذشته خود با هیات نمایندگان اتاق ایران خاطر نشان ساخته بودند که در همکاری با اروپا شرکت های کوچک و متوسط جایگزین شرکت های بزرگ خواهند شد. ایشان همچنین در آخرین مصاحبه خود با  یورونیوز تأکید کرد:« باید شرکت‌های کوچک و متوسط تجاری به ایران بیایند و با شرکایشان در بخش خصوصی تعامل کنند». 

شکی نیست که به دلیل وجود موانع و مشکلاتی که اقتصاد کشورمان را با چالش های متعدد روبه رو نموده است، به کسب و کارهای کوچک ومتوسط نیزبال و پری داده نشده و اکنون که صحبت از همکاری شرکت های مشابه اروپائی با این شرکت ها است با این حقیقت مواجه هستیم که باید نخست اشکالات زیرساختی چندی را از سر راه برداریم که یکی از آنها مبادلات مالی است.  به هر روی، اما تلاش ما باید اکنون در مسیرتوانمندی شرکت های کوچک و متوسط و گسترش تعامل از طریق این شرکت ها با اروپا و با دنیا باشد. در این راستا دولت باید با تمام توان در پی تامین زیر ساخت های لازم و تسهیل مبادلات بانکی و حمل و نقل باشد و بخش خصوصی را برای فعالیت های اقتصادی آزاد بگذارد. بخش خصوصی واقعی هم باید هشیار باشد که به گونه ای ابزاری از سوی دولت مورد استفاده قرار نگیرد و از فرصت پیش آمده برای توانمند کردن زیرساخت های خود استفاده اند.

پدرام سلطانی  تاجرانمتاسفانه سالهاست که سکان اقتصاد ما به دست نهادهای دولتی و خصولتی بوده است و بسیاری از چالش هائی که اکنون با آن مواجه هستیم نتیجه نقش پررنگ این نهادها در اموراقتصادی کشور است. به گفته پدرام سلطانی قدرت گرفتن خصولتی ها اقتصاد کشور را به نابودی می کشاند و آثار آن در ترویج فساد، رشد بیکاری، انحصارنمودن بازار، تعطیلی واحد های مولد، نبود رشد پایدار، کندی آهنگ توسعه، کاهش سرمایه گذاری، فرار سرمایه، بی اعتمادی اقتصادی، رانت و غیره دیده می شود. بر اساس تجربه کشورهای موفق در ایجاد و حمایت از بنگاه‌های کوچک و متوسط، حمایت از این بنگاه‌ها نیازمند اقداماتی مانند تدوین استراتژی توسعه بنگاه‌های کوچک و متوسط، ایجاد تعامل مثبت میان سیستم بانکداری و بنگاه‌ها، تسهیل شرایط ورود بنگاه‌ها به بازار سرمایه، و ایجاد نهاد تخصصی ارائه‌دهنده خدمات به بنگاه‌ها است.‌

آیا در واقعیتی که اکنون با آن روبرو هستیم هنوز هم جائی برای جولان نهاد های خصولتی و تحت نظارت کانون های قدرت باقی خواهد بود؟ اگر ما نیز با اعتماد به بخش خصوصی واقعی و توسعه شرکت های کوچک و متوسط که موتور محرکه رشد اقتصادی در بسیاری از کشورها می باشند، اقدامات لازم را در این زمینه انجام داده بودیم اکنون ناچار به یافت چاره برای اصلاح مشکلات ساختاری و حمایت مالی این بنگاه ها نبودیم و با اعتماد به نفس بیشتری به مقابله با تحریم های درپیش رو می رفتیم.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

آیا از پیوستن ایران به کارگروه مبارزه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: