به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

 محمد رضا جهانسوز، رئیس سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی کشور، اخیرا گفته بود جایگاه کشاورزی در ایران در حدی نیست که بتواند تامین کننده امنیت غذایی ما باشد. با توجه به منابع محدود و دیگر اولویت های رشد و توسعه، دولت توجه لازم را به سرمایه گذاری در این بخش نکرده است. واقعیت آنست که اگر ما بخواهیم در حوزه غذا به امنیت برسیم و به واردات هم وابسته نباشیم، باید به جذب سرمایه گذاری خارجی بپردازیم. ما هنوز میزان زیادی از مواد غذایی و محصولات کشاورزی مورد نیاز کشور را وارد می کنیم. طبق آمار گمرک، ما در سال 1392، از پنج کالای اساسی که وارد کردیم چهار کالا مربوط به بخش کشاورزی بوده است. سال گذشته ما 12 میلیارد دلار در حوزه کشاورزی و محصولات غذایی واردات داشتیم و تنها واردات غلات بالغ بر 5,5 میلیارد دلار بود که درمقایسه با سال 1391 یازده درصد افزایش نشان می داد

 taajeraan.com - نمودار 1. واردات غله به ایران در سال 1392

نمودار 1. واردات غله به ایران در سال1392

نباید فراموش کرد که چالش کمبود آب مشکلی درازمدت برای کشور است و سدی برای توسعه کشاورزی بومی محسوب می شود. اکنون انتظار می رود که به علت تغییر آب و هوای جو زمین، تولید محصولات کشاورزی در سطح جهانی کاهش یابد. با توجه به این مشکلات، کشوری همچون ایران با چالش های جدی تری نسبت به گذشته برای تامین محصولات کشاورزی روبرو است. البته به رغم انفعال در حوزه کشاورزی و موانع پیش رو، کارهای مثبتی در داخل کشور در جریان بوده و در این راستا باید از تلاش های اتاق بازرگانی قدردانی کرد. تاسیس مرکز مطالعات راهبردی کشاورزی و آب و نیز راه اندازی دفتر ساماندهی کشاورزی اقدامات امید بخشی بوده و این تلاش ها به همراه برنامه های اتاق بازرگانی ایران برای راه اندازی سمیناری به منظور مطالعه بحران آب (از منظر بخش خصوصی) حاکی از آنست که ما در جهت ایجاد گفتمانی سازنده در سطح کشور پیش می رویم تا مشکلات کشاورزی را با نگاهی عمیق تر و کارشناسی تر بررسی کنیم. ما در نوشتارهای دیگری هم به محدودیت های موجود در تولیدات بومی کشاورزی پرداخته بودیم. تاکید نوشتار حاضر بر امنیت غذایی و لزوم سرمایه گذاری های هوشمندانه در بخش کشاورزی است. در واقع اگر بخواهیم که نهایتا به خودکفایی برسیم و بدون وابستگی به واردات، امنیت غذایی کشور را تامین کنیم، باید سرمایه گذاری های بیشتری را به داخل کشور جذب نمائیم

غلامحسین شافعی، رئیس اتاق بازرگانی، تاکید کرده است که معضلات ناشی از تحریم ها، کاهش سرمایه گذاری و شرایط نامناسب در بخش مکانیزاسیون از جمله چالش های اصلی برای بخش کشاورزی بوده است. متاسفانه تاکنون دولت توجه کافی به سرمایه گذاری در این بخش نداشته است. با توجه به ادامه روند کاهش قیمت نفت، بوجه دولت برای پیگیری پروژه های بومی کمتر و محدودتر هم خواهد شد. در ضمن در شرایط پساتحریم که ما امکان فروش بیشتر نفت را خواهیم داشت، می توان انتظار داشت که دولت بیش از پیش در حوزه انرژی سرمایه گذاری کند تا صادرات محصولاتی همچون گاز طبیعی را افزایش دهد. هر چند این سرمایه گذاری ها درآمدزا خواهد بود، ولی احتمالا باز هم به کم توجهی به حوزه کشاورزی خواهد انجامید. با توجه به محدودیت های بوجه دولت، ما باید نگاهی به خارج از کشور داشته باشیم تا سرمایه لازم برای قدرت بخشیدن به حوزه کشاورزی را فراهم کنیم. متاسفانه تاکنون در این عرصه چندان موفق نبوده ایم. این عدم توفیق علل مختلفی داشته و ما از زوایای مختلفی می توانیم به آسیب شناسی موضوع بپردازیم

دکتر قبادی در سرمقاله دنیای اقتصاد در رابطه با بخش تولید نوشته است که عدم تمایل سرمایه گذاران به ورود به بخش تولیدی کشور ناشی از عدم سودآفرینی این بخش می باشد. به نظر می رسد که می توان همین مدل را برای توضیح وضعیت بخش کشاورزی به کار برد و یادآور شد که کشاورزان و واحد های زراعی به علت نداشتن سود دهی لازم نمی توانند به جذب سرمایه بپردازند. اگر بخواهیم به جذب سرمایه خارجی در بخش کشاورزی بپردازیم، باید بر افزایش سوددهی تاکید داشته باشیم. خوب است که دولت همراه با بخش خصوصی، تمرکز را بر روی حوزه هایی بگذارد که بیشترین ظرفیت سوددهی را برای بخش کشاورزی داشته باشد و سعی کند که این حوزه ها را برای سرمایه گذاران جذابتر کند. کارهای زیادی در این زمینه می توان انجام داد. افزایش بهره وری منابع آب، ایجاد تسهیلات برای قابل دسترس کردن کودهای شیمیایی موثر، ایجاد خطوط اعتباری برای ماشین آلات و سرمایه های غیرمنقول و مولد، تسهیل واردات و دسترسی به ماشین الات کشاورزی نو و دست دوم از جمله این اقدامات است

در ضمن باید توجه داشت که واحدهای زراعی کوچک درصد بالایی از حوزه کشاورزی کشور را به خود اختصاص داده اند که درمقایسه با واحد های بزرگتری که مکانیزه و پیشرفته ترند از کارایی کمتری برخوردارند. انشاالله در دوران پساتحریم فرصت های شغلی بیشتری در بخش تولید فراهم خواهد شد و با توجه به این تحولات، تنظیم و اجرای سیاست هایی برای بزرگ کردن واحدهای زراعی می تواند اقدام کارسازی باشد. در هر حال دولت باید از نزدیک با اتاق بازرگانی و دفاتر و مراکز فوق الذکر همکاری داشته باشد تا به گونه ای عملگرایانه و فراگیر راه کارهای لازم را برای افزایش سوددهی بخش کشاورزی تنظیم و پیگیری کند. در ضمن ما باید به یاد داشته باشیم که دولت به رغم نقش حساسی که دارد، می تواند مانعی هم برای تلاش ها و خلاقیت بخش خصوصی محسوب شود. نقش دولت نباید با نقش بخش خصوصی تخلیط شود و دولت نباید وظایف بخش خصوصی را بر عهده گیرد. برای مثال در خرید و فروش ماشین آلات کشاورزی و یا زمینه های مشابه، دولت نباید دخالتی داشته باشد و حتی اگر بخش خصوصی ضعف هایی هم داشته باشد، دولت نباید وارد فعالیتهای این حوزه ها شود. همانطور که پیشتر هم تاکید کردیم، افزایش تولیدات کشاورزی کشور نه تنها نیازهای داخلی را تامین خواهد نمود، بلکه به افزایش تولید ناخالص داخلی، متنوع سازی اقتصاد و افزایش درآمدهای صادراتی و ارزی نیز خواهد انجامید. ما امیدواریم که حضور پررنگتر بخش خصوصی در گفتمان ملی آب و کشاورزی با موفقیت پیش رود و نهایتا به جذب سرمایه های لازم برای رسیدن به اهداف ذکر شده بانجامد

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

کدامیک از موارد زیر باید در محوریت فعالیتهای اتاق نهم باشد؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: