به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

برنامه ریزی برای دوران پساتحریم

محمد سوری، رییس پیشین شرکت ملی نفتکش ایران در مقاله ای با عنوان اقتصاد ایران پس از تحریم، هنر مدیریت آرامش بعد از طوفان نوشت: تصور کنیم که فردا روزی مذاکرات ایران با تحریم‌کنندگان غربی به پایان رسیده باشد و قرار است تحریم‌ها برداشته شوند. آیا مدیران بخش‌های دولتی و خصوصی برنامه‌های پس از تحریم را هم در سطح کلان و هم در سطوح پایین‌تر پیش‌بینی کرده‌اند؟ کارشناسان تاجران در یکسال و نیم گذشته کراراَ بر اهمیت برنامه ریزی برای دوران پساتحریم تأکید کرده اند. محمد سوری در این مقاله ضمن مروری بر بخش های اقتصاد ملی که از تحریم ها بیشترین لطمات را دیده اند پیشنهادهایی ارائه داد که می تواند به ترمیم این آسیب‌ها یاری رساند.

1- برای یک یا چند بخش کارگروه‌هایی که تجربه لازم در آن بخش‌ها را دارند شکل بگیرند و این کارگروه‌ها بخش‌های زیر‌مجموعه خود را مطالعه و مورد بررسی قرار دهند و پس از انجام مطالعات و تحقیقات، پیشنهادهای خود را برای راهکارهای مناسب پس از پایان تحریم ارائه دهند.

2- هر کارگروهی یافته‌های خود را در جزوه‌های مختلف مکتوب کند.

3- شوراهایی از مسوولان وزارت صنایع و بازرگانی، وزارت نفت، وزارت کار و تامین اجتماعی، شورای امنیت ملی، وزارت راه و ترابری، وزارت اقتصاد و دارایی، بانک مرکزی و امثالهم با اختیارات کافی و ویژه تشکیل شود که آنها بتوانند برای یافته‌های کارگروه‌های مورد بحث راه‌حل‌های قانونی، اجرایی و عملی ارائه دهند.

4- برای جذب سرمایه‌گذاران خارجی و داخلی نیاز به یک تیم مجرب از نظام بانکی و پولی و آشنا به امور فاینانس تشکیل شود تا آنها بتوانند همه امکانات احتمالی را بررسی كنند و با آنها ارتباط منظم و مذاکره داشته باشند.

5- کارگروه‌هایی برای خرید تجهیزات و ماشین‌آلات مورد نیاز صنعت نفت تشکیل و آنها نیز با مطالعات جامع امکان تامین نیازهای خود را بررسی و مکتوب کرده و ارتباطات لازم را برقرار کنند که در زمان مقتضی بلافاصله پس از تحریم، بتوانند وارد عمل شوند.

6- عیناً شبیه صنعت نفت، سایر بخش‌های صنعتی نیز برای خرید تجهیزات و ماشین‌آلات و مواد اولیه مورد نیاز کارخانجات زیرمجموعه خود کارگروه‌هایی تشکیل دهند که پس از بررسی و مطالعات و مذاکرات لازم بتوانند پس از تحریم نیاز و کمبودهای خود را تامین کنند.

7- صنعت هوایی و هواپیمایی با کمبودهای فراوانی روبه‌رو است، لذا آنان هم باید کارگروه‌های مستقلی برای مطالعه و مذاکره در این ارتباط تشکیل دهند که بتوانند پس از برداشتن تحریم نیازهای خود را برطرف کنند.

8- شرکت‌های حمل‌ونقل دریایی، ریلی و جاده‌ای نیز کارگروه‌های دیگری را تشکیل دهند تا برای موارد مربوط در بخش خودشان برنامه‌ریزی لازم را انجام داده و با یک سیاستگذاری هماهنگ و مدون پیش بروند و از تکروی و چندگانگی جلوگیری کنند.

9- از طریق تلویزیون و سایر رسانه‌های عمومی آگاهی‌های لازم به جامعه جهت برنامه‌ریزی و آینده‌نگری به سایر بخش‌ها و شرکت‌های خصوصی داده شود تا آنها نیز اقدامات مشابه مربوط به بخش‌های خود را انجام دهند.

مطالعه مقاله آقای سوری را به علاقمندان توصیه می کنیم و تأکید می کنیم در این مقطع همه شرکت ها، نهادها و وزارتخانه ها باید برای پساتحریم برنامه ریزی و اقدام کنند، فردا دیر است. بدون شک فرصت های زیادی در دوران پساتحریم نمود پیدا خواهد کرد. اگر از هم اکنون برای این فرصت ها برنامه ریزی نکنیم ممکن است وارد فازی از تصمیمات عجولانه شویم که خود میتواند مشکل ساز باشد. آقای سوری نیز تأکید کرده است عدم برنامه‌ریزی در این موارد ضرر و زیانش به مراتب زیانبارتر است.  

نصب یا عزل، کدام مهم تر است؟

واکنش ها به مصوبه اخیر مجمع تشخیص مصلحت نظام درباره نحوه عزل و نصب رئیس کل بانک مرکزی همچنان ادامه دارد. در این میان برخی مسئله استقلال بانک مرکزی را پیش کشیده اند. محمد بهمنی، رئیس کل سابق بانک مرکزی ضمن تاکید بر اینکه مصوبه اخیر بازگشت به قانون سال ۱۳۳۹ است، گفت: انتصاب رئیس کل بانک مرکزی به پیشنهاد وزیر اقتصاد قطعا استقلال این بانک را افزایش نخواهد داد. غلامحسین شیری علی آبادی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، گفت: تحت نفوذ بودن رییس کل بانک مرکزی باعث تبعییت این مجموعه، از سیاستهای دولت می شود، در صورتی که استقلال بانک مرکزی باعث عملکردی مثبت در راستای سیاستهای بلند مدت نظام می شود. محمدرضا پورابراهیمی، عضو ناظر مجلس در شورای پول و اعتبار در این خصوص گفت: با توجه به اینکه رئیس کل بانک مرکزی به پیشنهاد وزیر اقتصاد، تایید هیأت وزیران و در نهایت حکم رییس جمهور تعیین می شود، وی باید پاسخگوی وزیر اقتصاد باشد؛ بنابراین مجبور به اجرای سیاست های اقتصادی دولت خواهد بود و این موضوع به نوعی با استقلال مدیریت بانک مرکزی در تضاد است.  در حالی که اکثر اقتصاددانان و مسئولان مختلف به موضوع انتصاب رئیس کل بانک مرکزی توسط دولت توجه کرده اند در این میان اقتصاددانانی نظیر محمد هاشم پسران نکته مهمی را در خصوص شرایط عزل رئیس کل بانک مرکزی مطرح کرده اند. پروفسور برادران در گفتگو با اقتصاد نیوز گفت: مساله اصلی انتصاب رئیس‌کل بانک مرکزی نیست. بلکه دوران ریاست و عزل او بسیار مهم‌تر است. وی با اشاره به اینکه آقای احمدی‌نژاد دو بار رئیس‌کل بانک مرکزی را تغییر داد و در طول دوران ریاست‌جمهوری خود با سه رئیس کل کار کرد گفت: من مخالف این روش عزل هستم و این را کار درستی نمی‌دانم. سیاست‌های پولی باید تداوم داشته باشد. نمی‌تواند مثلاً رئیس‌جمهور بیاید یکباره جهت را عوض کند. چون عدم‌اطمینان و انتظارات تورمی ایجاد می‌کند و به بازار تزلزل می‌دهد. اگر شما یک نفر را که متخصص است انتخاب کرده‌اید، دوره صدارتش را هفت‌ساله کنید که اصلاً رئیس‌جمهور جدید نتواند او را عزل کند. استقلال بانک مرکزی از تداوم سیاست‌هایش می‌آید.

خط قرمز بعضی ها

سخنگوی وزارت امور خارجه درباره انتشار برخی مطالب و اظهارنظرها در مورد مذاکرات هسته‌ای و با مضمون‌هایی چون حصول توافق ضمنی و رعایت نکردن خطوط قرمز نظام در مذاکرات از سوی تیم مذاکره کننده گفت: تیم مذاکره کننده نسبت به خطوط قرمز نظام کاملا واقف است و با دقت و حساسیت بر رعایت آن ملتزم هستند و طرح ادعاهایی مبنی بر این که مذاکره‌کنندگان از خطوط قرمز نظام عبور کرده‌اند پیش از آن که افترا به مذاکره‌کنندگان محسوب شود که قابل پیگیری قانونی نیز هست، به‌نوعی بی‌توجهی و نادیده گرفتن مدیریت کلان کشور است.  علی‌اکبر ولایتی رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام نیز اخیرا بر همین نکته تأکید کرد که: ما اطمینان داریم تیم مذاکره کننده و آقای ظریف تابع نظام و خطوط قرمزی که رهبری تعیین کرده است هستند و به هیچ وجه از خط قرمز نظام عبور نکرده و در چارچوب نظام عمل کردند. وی افزود: آنچه اهمیت دارد این است که مذاکره‌کنندگان ما خطوط قرمز ترسیم شده توسط مقام معظم رهبری را کاملا رعایت می‌کند و ما این روش را  ادامه می دهیم. کارشناسان تاجران پیشتر تأکید کرده اند که خطوط قرمز، منافع ملی ما را تعریف نمی کند بلکه این منافع ملی است که تعیین کننده خطوط قرمز است. امیدواریم در این فرصت تمدیدی مذاکرات با همدلی و همکاری و با ابتکار عمل گام های استوار در مسیر توافق نهایی هسته ای و رفع تحریم ها برداریم. در این مقطع باید به تیم مذاکره کننده اعتماد کامل داشته باشیم و بگذاریم آنها ضمن صیانت از منافع ملی ثبات و آرامش اقتصادی و سیاسی را برای ما به ارمغان بیاورند. وقتی سخنگوی دولت چنین می گوید، برخی می گوید خوب، دولت است ولی نظر مقام معظم رهبری متفاوت است. حال وقتی علی اکبر ولایتی هم تأکید می کند که از خطوط قرمز مورد نظر مقام معظم رهبری هم عبور نشده معلوم نیست این دلواپسان خط قرمزی دلواپس چه هستند؟ آیا ویژه خواران و دلالان تحریم هم می خواهند به بهانه خطوط قرمز جلوی توافق نهایی را بگیرند یا منافع ملی را دور بزنند؟

ایران هراسی واقعی

اسماعیل محصولی ، قائم‌مقام وزیر نیرو در امور بین‌الملل، در همایش مدیران ارشد صنایع آب و برق گفت: توانمندی شرکت‌های ایرانی در کشورهای خارجی به اثبات رسیده است به‌طوری که در بخش صنعت آب و برق ۴۶ شرکت ایرانی در ۴۱ کشور در حال فعالیت هستند. وی با بیان اینکه بر اساس آمارهای موجود، ۳۰ شرکت ایرانی در ۱۷ کشور تعداد ۸۸پروژه با اعتباری افزون ‌بر چهار میلیارد و ۳۵۷ میلیون دلار در دست اجرا دارند، تبیین کرد: در ۱۸ کشور دیگر هم ۱۵ شرکت ایرانی برای اجرای ۴۵ پروژه با اعتباری افزون‌بر دو میلیارد و ۴۵۳ میلیون دلار در حال مذاکره هستند.  در همین حال، سهراب سلیمی، مدیرکل دفتر توسعه صادرات خدمات نیز از افزایش 40 درصدی صادرات خدمات فنی و مهندسی نسبت به مدت مشابه پارسال خبر داد و افزود: در سه ماه نخست سال جاری 490 میلیون دلار عقد قرارداد صادرات در حوزه خدمات فنی و مهندسی صورت گرفته است.  گسترش قابلیت های صادراتی کشور در سایه توافق نهایی هسته ای و در کنار فعالیت های شعب سازمان توسعه تجارت از جمله در لبنان، عراق، افغانستان، چین و روسیه می تواند متضمن دستیابی به اهداف صادراتی کشور باشد.  به اعتقاد کارشناسان تاجران ایران هراسی در مفهوم سیاسی آن رو به پایان است اما ایران هراسی واقعی زمانی است که ابتکار، تخصص، دانش و خلاقیت ایرانی در سطح منطقه و جهان بروز کند.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

به عنوان فعال اقتصادی، از کدام گزینه برای مقابله با فشارهای بین المللی حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: