به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

این مقاله را آقای علیرضا امیدوار، مدیر مرکز ترویج حاکمیت و مسئولیت شرکتی برای تاجران ارسال کردند. با تشکر از حمایت ایشان از بسط گفتمان اقتصادی

آماده شدن برای قانون مسئولیت اجتماعی شرکت ها

کشور هندوستان با تصویب قانون مسئولیت اجتماعی شرکتی در ردیف اولین کشورهایی در دنیا قرار گرفت که برای ترویج کسب وکار مسئولانه دارای یک قانون الزام آور می باشد. بر اساس این قانون شرکت های سهامی عام و حاضر در بازار بورس هندوستان موظفند 2 درصد از سود خالص سالیانه خود را به امور مسئولیت اجتماعی شرکتی اختصاص دهند .

در این قانون جدید 5 تغییر بنیادین در نظام بنگاه داری شرکت های بورسی هند وجود دارد: اختصاص 2 درصد سود سالیانه به مسئولیت اجتماعی شرکتی و اختصاص حداقل یک کرسی به زنان در هیات مدیره، مسئولیت های بیشتر برای حسابرسان رسمی که نمی توانند حسابرس رسمی یا بازرس قانونی بیشتر از 22 شرکت باشند و هر سال باید در مجمع انتخاب گردند و پیش بینی مجازات حبس برای حسابرسان، حداقل یک سوم اعضای هیات مدیره باید اعضای مستقل هیات مدیره باشند، و در نهایت قوانین ادغام و ترکیب که مقام ناظر می تواند محدودیت برای تعداد شرکت های زیر مجموعه قایل شود. این قوانین شفافیت و پاسخگویی هیات مدیره را افزایش داده و از حقوق سهامداران اقلیت ها در شرکت محافظت می کند.

بر اساس قانون مسئولیت اجتماعی شرکت ها که بخشی از قانون تجارت هند می باشد شرکت های بورسی موظفند که همراه با اظهارنامه های (مالی) که در جلسه مجمع عمومی پیش روی شرکت قرار داده می شود، یک گزارش از سوی هیات مدیره نیز ضمیمه کنند که جزئیات خط مشی تدوین و اجرا شده از سوی شرکت در مورد طرح های مسئولیت اجتماعی شرکتی اتخاذ شده در طول سال را تبیین نماید. بر اساس این قانون شرکت های بورسی می بایست کمیته مسئولیت شرکتی را در ساختار خود و مستقیما زیر نظر یکی از اعضای هیات مدیره پیش بینی نمایند. همچنین بر طبق آن هر شرکتی که در طول هر سال مالی از ارزش خالص 5میلیارد روپیه هند یا بیشتر برخوردار بوده یا گردش مالی آن 10 میلیارد روپیه هند یا بیشتر بوده و یا سود خالص آن 50 میلیونروپیه هند یا بیشتر بوده باشد، را شامل می شود.

ترکیب کمیته مسئولیت اجتماعی شرکتی بدین ترتیب است که این کمیته از 3 عضو هیات مدیره یا بیشتر تشکیل می شودکه حداقل یکی از آنها باید عضو مستقل باشد. نقش کمیته مسئولیت اجتماعی شرکتی هم تدوین خط مشی مسئولیت اجتماعی شرکتی و پیشنهاد آن به هیات مدیره، اعلام میزان هزینه های متحمل شده و نظارت گه گاه بر خط مشی است. نقش هیات مدیره تایید خط مشی پیشنهادی از سوی کمیته مسئولیت اجتماعی، افشای مضامین خط مشی در گزارش خود و تارنمای شرکت می باشد.

همچنین هیات مدیره وظیفه دارد مطمئن شود که شرکت اقدامات لازم را در راستای خط مشی مسئولیت اجتماعی انجام داده و در هر سال مالی حداقل مبلغ مورد اشاره در قانون (حداقل 2 درصد از متوسط سود خالص شرکت طی سه سال مالی پیشین) را هزینه می کند.

همچنین مطابق با قانون، شرکت برای هزینه بودجه مسئولیت اجتماعی شرکتی باید به مناطق محلی و پیرامون خود اولویت دهد.مهمترین مضامین و فعالیت هایی که باید در خط مشی مسئولیت اجتماعی شرکت گنجانده شوند جزو موارد زیر هستند:

1- ریشه کنی فقر و گرسنگی

2- ارتقای آموزش و پرورش

3- ارتقای برابری جنسیتی و توانمندسازی زنان

4- کاهش مرگ ومیر کودکان و بهبود سلامت مادران

5- مبارزه با ویروس ایدز، سندروم نقص ایمنی اکتسابی، مالاریا و سایر بیماری ها

6- اطمینان از پایداری زیست محیطی

7- رشد مهارت های حرفهای برای کاریابی

8- پروژه های کسب وکار اجتماعی

9- کمک به صندوق اعانه نخست وزیری یا هر صندوق دیگری که از سوی دولت مرکزی یا ایالتی برایتوسعه اجتماعی اقتصادی بر پا شده باشد و کمک و اعانه برای رفاه طوایف، قبایل، سایر اقشار ضعیف، اقلیت ها و زنان

10- هر فعالیت دیگری که ممکن است توصیه شود

شرکت باید در صورت سود و زیان میزان هزینه های صرف شده در فعالیت های مسئولیت اجتماعی خود را افشاء نماید. همچنین اگر شرکت مبلغ مورد اشاره برای مسئولیت اجتماعی را هزینه نکند، باید دلایل عدم هزینه مبلغ مورد نظر را در گزارش اجباری ذکر نماید.

شرکت هایی که از گردش مالی/ارزش خالص/سود خالص ذکر شده در بالا برخوردار هستند، لازم است یک کمیته و خط مشی مسئولیت اجتماعی شرکتی اجباری تشکیل دهند. هیات مدیره شرکت باید مطمئن شود که 2 درصد از سود ناخالص شرکت برای این منظور هزینه می شود. چنین شرکت هایی باید در مورد عملکردهای مسئولانه خود نیز گزارش اجباری ارسال نمایند. در صورتیکه شرکت این هزینه ها را صرف نکند می تواند دلایل آن را در گزارش مورد اشاره در بالا ذکر نماید. اما از آنجاکه این گزارش در دسترس عموم قرار خواهد گرفت، شرکت ها پیوسته از سوی سهامداران مختلف تحت بررسی و نظارت خواهند بود و باید به این کارتن دهند. آنها نمی توانند از این امر قصور کنند و این باعث می شود مسئولیت اجتماعی شرکتی تا حد زیادی اجباری شود.

ترکیب کمیته مسئولیت اجتماعی شرکتی مستلزم وجود یک عضو مستقل در هیات مدیره می باشد. وجود عضو مستقل تحت قانون تجارت تنها برای شرکت های بورسی الزامی است. بنابراین، این الزامات مطمئنا برای شرکت های بورسی که معیار گردش مالی/ارزش خالص/درآمد خالص را دارا هستند اجباری است، اما در مورد شرکت های دیگر لازم است شفافسازی شود.

بنابر شاخص CSR 10 هند در سال 2012 ده شرکت برتری که توان بالقوه خوبی در هزینه کردن برای مسئولیت اجتماعی ،دارند در حال حاضر کمتر از آنچه باید هزینه می کنند. هزینه برای مسئولیت اجتماعی شرکتی دشوار به نظر میرسد اما شرکت ها باید زیرساختهای خود را تقویت نمایند. آنها مجبورند در زمینه مسئولیت اجتماعی فعالیت کرده و در فعالیت های خود به جنبه های از پیش تعیین شده زیر دقت کنند:

أ. تشکیل یک تیم مسئولیت اجتماعی شرکتی و تدوین برنامه ظرفیتسازی برای به روز نگاه داشتن افراد.

ب. تشکیل یک کمیته مسئولیت اجتماعی شرکتی در هیات مدیره (اگر از قبل وجود ندارد) و درگیر ساختن اعضای مستقلهیات مدیره که از تجربه در زمینه استراتژیک و توسعه برخوردارند.

ج. تدوین/اصلاح خط مشی مسئولیت اجتماعی شرکتی. سازمان های بخش عمومی مرکزی تلاش های خود در زمینهمسئولیت اجتماعی شرکتی و پایداری را یکی کردهاند. این می تواند سرلوحه کار قرار گیرد تا نتایج هماهنگی حاصل شود.

د. تقویت زیرساختهای مسئولیت اجتماعی شرکتی، یعنی کارمندان، مشاوران و رایزنانی که بتوانند در امر تدوین استراتژی، برنامه ریزی، نظارت، ارزیابی و اجرا مثمرثمر باشند. بهتر است کار نظارت و ارزیابی اثرات توسط متخصصان مستقل انجام گیرد تا حسن بیطرفی حفظ گردد.

ه. ایجاد شبکه ای از سازمان های غیرانتقاعی برای استفاده از دانش و ظرفیت های آنان.

و. انتخاب چند پروژه معدود، ولی با تلاش همه جانبه و بلندمدت برای حمایت از آن، به نحوی که آثار اجتماعی آن مشهود بوده و بتوان گزارش مستندی از آن ارائه داد.

سازمان های مردم نهاد چه کاری باید انجام دهند؟

سازمان های مردم نهاد نیز اگر میخواهند از بودجه ها و منابع برای اثرگذاری بیشتر استفاده کنند باید کارهایی را انجام دهند. برخی گامهای اولیه عبارتند از:

أ. تشکیل زیرساخت آماده مسئولیت اجتماعی شرکتی، یعنی کارمندان، مشاوران و رایزنانی که بتوانند به اجرای برنامه ها درمدیریت پروژه کمک کرده و مراحل، آثار مورد انتظار، شاخص ها، بازه زمانی، افراد مسئول و غیره را بسنجند. سازمان های مردم نهاد نباید منتظر باشند تا بودجه مسئولیت اجتماعی شرکتی به دستشان برسد، بلکه باید خود برای جذب آن تلاش کنند.

ب. ظرفیت سازی برای کارمندان فعلی در جذب و به کارگیری بودجه های مسئولیت اجتماعی شرکتی. اکنون زمان آن رسیده است که ظرفیت کارمندان در شراکت نسبت به گذشته فرق کند. کارمندان باید بیشتر فرآیندمحور و استراتژیک عمل کنند. از آنجاکه مسئولیت اجتماعی شرکتی در سطح هیات مدیره در دستور کار قرار می گیرد، لازم است در زمینه هایی نظیر ارتباطات، تفکر استراتژیک و چانه زنی (نه لزوما برای موارد مالی) برای آنها ظرفیت سازی شود.

ج. تهیه محصولاتی که آثار اجتماعی آنها تنها به فعالیت ها، تصاویر، داستان ها و مانند آن محدود نشود. این محصولات باید باخط مشی مسئولیت اجتماعی شرکتی شرکاء در یک راستا بوده و در ضمن قابل اندازه گیری و درجه بندی باشند.

د. در گزارش دهی و منابع ارتباطی سرمایه گذاری کنید. سازمان های مردم نهاد اغلب فعالیت های بسیار سودمندی دارند، امادر زمینه مسئولیت اجتماعی شرکتی که در شرایط جدید به همان اندازه اهمیت دارد خوب عمل نمی کنند.

ه. سرمایه گذاری در مدیریت مناسب برنامه ها، حسابداری و نظام های گزارش دهی، از آنجاکه شفافیت بیشتر از طرف"شرکت اهدا کننده" موجب خواهد شد تقاضا برای شفافیت از سوی سازمان های مردم نهاد نیز افزایش یابد.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

کدامیک از موارد زیر باید در محوریت فعالیتهای اتاق نهم باشد؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: