به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

اکثر ناظران مسائل انرژی کشور معتقدند مدیریت مصرف بنزین باید در دستور کار دولت و مجلس باشد و در این راه، جایگزین کردن یارانه پنهان بنزین با یارانه های نقدی مستقیم، باید پیگیری شود. در سال گذشته طرح‌های متفاوتی در خصوص افزایش قیمت بنزین مطرح شد که متاسفانه این موضوع هم در کمیسیون انرژی و هم کمیسیون تلفیق رد شد.

کمیسیون تلفیقسوال اینجاست که چرا به رغم توجیه های اقتصادی برای پایان دادن به یارانه پنهان بنزین، اراده سیاسی لازم برای حذف این یارانه وجود ندارد؟ باید پرسید چرا در زمانی که نمایندگان مجلس خواستار برداشت 30 هزار میلیارد تومان از صندوق توسعه ملی برای تامین خسارات سیل هستند، تمایلی به آزادسازی سالانه  130 هزار میلیارد تومان یارانه پنهان بنزین ندارند؟

همانطور که مهدی حیدری، استاد اقتصاد و مدیریت مالی اشاره داشته در حال حاضر ۸۵ درصد دهک بالایی جامعه خودرو دارند، اما کمتر از یک درصد دهک پایین جامعه دارای خودرو هستند. بر این اساس، یارانه پنهان بنزین عملا یک نوع بی عدالتی به دهک های پایین جامعه است.

مصرف بنزین هر ساله بالا می رود و هزینه ناشی از یارانه پنهان بیشتر و بیشتر می شود. به گفته احمد امیرآبادی، عضو هیئت‌رئیسه مجلس، در حال حاضر ۹۲ میلیون لیتر بنزین در روز در کشور مصرف می‌شود. البته پیش‌بینی مرکز پژوهش‌های مجلس این است که در صورتی‌ که روند فعلی مصرف بنزین در کشور ادامه پیدا کند و شرایط فعلی که برای هر ۱۰۰ کیلومتر پیمایش خودروها، ۱۲ لیتر بنزین مصرف می‌شود، ادامه داشته باشد، طی ده سال آینده، مصرف روزانه به ۲۵۰ میلیون لیتر بنزین نیاز خواهیم داشت.

احمد امیرآبادی اذعان کرده که مخالفت نمایندگان و دولت با حذف یارانه بنزین، ریشه سیاسی دارد و ناشی از نگرانی هایی است که سیاستمداران در روز انتخابات دارند. البته دولت نگرانی های بجایی نیز در خصوص تاثیر افزایش قیمت بنزین بر بالا رفتن هزینه های خانوارها دارد ولی این امر نبود اراده برای تعدیل قیمت ها را توجیه نمی کند.

تعرفه خودرومحمدجواد ساکت، کارشناس انرژی دانشگاه صنعتی شریف یادآور می شود که با افزایش قیمت بنزین و با توجه به بالا بودن قیمت خودرو (به علت تعرفه های وارداتی) هزینه های حمل و نقل نیز افزایش می یابد. این در حالی است که دولت نمی خواهد سهم هزینه‎های حمل‎ونقل در سبد هزینه‎های خانوار بیش از 12.5 درصد فعلی شود. البته محمدجواد ساکت استدلال می کند که دولت با سهمیه‎بندی بنزین، می‎تواند ماهانه تعرفه 40درصدی 40 هزار خودروی 10هزاردلاری را حذف کند. همچین دولت قادرست که به 480 هزار نفر در ماه حقوق 2.5میلیون‌تومانی پرداخت کند. بنابراین به نظر نمی‎رسد که افزایش قیمت بنزین، درآمدهای گمرکی دولت و تعداد افراد دارای درآمد را کاهش دهد.

سال گذشته مرکز پژوهش های مجلس طرحی را برای تغییر وضعیت یارانه پنهان بنزین ارائه کرد که متاسفانه پیگیری های مربوطه به سرانجامی نرسید. به گفته کاظم جلالی، رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس، بر مبنای آمار رسمی، نیمی از خانوارها از یارانه پنهان بنزین بی‌بهره می‌مانند که نوعی تبعیض طبقاتی محسوب می‌شود. بر اساس طرح مرکز پژوهش های مجلس، به اندازه مشخصی اعتبار استفاده از بنزین به هر فرد (مستقل از آنکه خودرو دارد یا خیر) داده می‌شود و افراد می‌توانند از این اعتبار برای خرید بنزین، پرداخت قبض برق، آب و گاز یا کرایه اتوبوس و مترو استفاده کنند. در صورت عدم‌ مصرف نیز معادل ریالی اعتبار مزبور در اختیار فرد قرار می‌گیرد. به گفته کاظم جلالی، این طرح اثر تورمی ۲ درصدی خواهد داشت که در مقایسه با مزایایی که برای دهک‌های پایین جامعه دارد، قابل صرف‌نظر است.

به نظر می رسد که دستکم برای سال جاری، نه مجلس و نه دولت تمایلی به پیگیری طرح حذف یارانه بنزین نداشته باشند. در همین حال، افزایش فشارهای بین المللی بر اقتصاد کشور و شدت گرفتن مشکلات معیشتی مردم، اراده سیاسی برای پیگیری توسعه پایدار اقتصادی را از میان برده. از همین روست که مسئله یارانه های پنهان، تنها راه حل اقتصادی ندارد و تنها در صورتی به درستی مورد توجه قرار خواهد گرفت که کشور از بحران سیاست خارجی خود نیز گذر کند.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

کدامیک از موارد زیر باید در محوریت فعالیتهای اتاق نهم باشد؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: