به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

بر اساس برآوردهای منابع کشتیرانی، صادرات گاز مایع ایران در آغاز سال جاری میلادی افزایش یافته و در ژانویه به ۵۲۰ هزار تن رسید. این رقم بالاترین میزان در دوران پساتحریم بوده است. با توجه به نگرانی هایی که در مورد فروش مستقیم گاز طبیعی وجود داشت، افزایش صادرات گاز مایع خبر خوشی است که باید با تلاش ها برای افزایش تولید ال.ان.اجی همراه شود. صادرات ما به دلیل تعمیرات دو‌ ماهه میدان گازی پارس جنوبی کاهش یافته بود که به نظر می رسد این مشکل رفع شده. البته بحث دیگری هم که در حوزه گاز طبیعی مطرح می شود توجه و اولویت قائل شدن برای حوزه پتروشیمی است.

گاز مایع تاجرانسوای بحث هایی که در خصوص خام فروشی می شود، موضوع جذب سرمایه گذاری برای توسعه میادین نفتی و گازی ضروری به نظر می رسد که متاسفانه تاکنون به گونه ای که انتظار می رفت پیشرفت های لازم در این حوزه حاصل نشده. انتظار می رود تا ابتدای سال آینده، قرار دادهای جدیدی برای توسعه پارس جنوبی منعقد شود ولی باید تلاش کنیم تا خود را محدود به چند شرکت نکنیم تا با دست بازتری بتوانیم وارد چانه زنی شویم. باید توجه داشت که هر چند سرمایه گذاری ها در پارس جنوبی از هفتاد میلیار دلار گذشته، ولی هنوز در جذب سرمایه گذاری کارهای زیادی باید کرد. هم در بحث تولید گاز مایع و هم در بحث گذار از خام فروشی و توجه به صنایع پتروشیمی، جذب سرمایه گذاری از اولویت های ما باید باشد.

سرمایه گذاری در حوزه نفت و گاز، یکی از نشانه های خروج ایران از انزوای سیاسی و اقتصادی بوده ولی این امر آنچنان که انتظار می رفت با سرعت پیش نرفته است. بر اساس برنامه وزارت نفت، قرار است افزایش ظرفیت تولید میعانات گازی تا روزانه یک‌میلیون بشکه در افق 1400 پیش برود که این امر با تمرکز بر میادین مشترک و تولید 683 هزار بشکه در پایان سال 1396 است. سال گذشته، مجتمع گاز پارس جنوبی به‌طور متوسط روزانه بیش از 556 هزار بشکه میعانات گازی تولید کرده بود که انتظار می رود با تکمیل فازهای جدید، این میزان افزایش یابد، به‌طوریکه با توسعه کامل از این مجتمع، روزانه یک‌میلیون بشکه میعانات گازی تولید شود. تحقق کامل این برنامه تاحدی خوشبینانه به نظر می رسد ولی باید توجه داشت که توسعه به خصوص میادین مشترک از اضطرار ویژه ای برخوردار است. در این مسیر، پیگیری قدرتمندتر دیپلماسی تجاری و تاکید بر تنش زدایی، برای جذب سرمایه خارجی در حوزه انرژی ضروری است.

نفت تاجراندرآمدهای حاصل از فروش نفت در مدت چهار سال نزدیک به 15 درصد کل بودجه کل کشور کاهش یافته و این امر حکایت از حرکت به سوی اقتصاد غیر نفتی دارد. در این میان، عده ای افزایش صادرات گاز مایع را توجیه پذیر می دانند ولی از یک طرف بر لزوم توسعه صنعت گاز مایع تاکید دارند و از دیگر سو لزوم فاصله گرفتن از خام فروشی را طرح می کنند. واقعیت این است که اگر بخواهیم هم به سوی اقتصاد غیر نفتی پیش برویم و هم از خام فروشی فاصله بگیریم، هم باید هزینه های دولت را کاهش دهیم و هم سرمایه گذاری خارجی را افزایش دهیم. به طور خاص در بحث هزینه های دولت، متاسفانه این روندی نبوده که ما در ماه های اخیر شاهدش باشیم ولی به هر حال شعار دولت دوازدهم در این راستا بوده و دکتر روحانی از کاهش تصدی گری دولت صحبت کرده بودند. شایسته است همه ناظران متخصص مسائل اقتصادی، لزوم توجه دولت به مسئله هزینه های دولت را به مقام های مسئول گوش زد کنند.

افزایش صادرات گاز طبیعی از یک سو، و کاهش مقطعی مصرف این حامل انرژی در کوتاه مدت (برخی آمارها از کاهش بیش از ده درصدی مصرف گاز مایع در داخل کشور حکایت دارد)، چشم انداز بهتری را برای صادرات این محصول ایجاد نموده. البته ما با بحث قیمت گذاری و هزینه تولید هم روبرو هستیم و مسئله قیمت های بالا، ما را از دسترسی به برخی از بازارهای منطقه ای محروم کرده است. به هر حال باید در نظر داشت که در حوزه گاز مایع باید کارهای درازمدت انجام داد و در کوتاه مدت نمی توان انتظار سوددهی لازم را داشت. در ضمن مصرف داخلی ما هم افزایش پیدا خواهد کرد و به زودی اکثر تولیدات این حامل را باید در داخل نگه داریم. بر اساس برآوردها، ظرف یک سال آینده، ما باید ده درصد بیشتر از تولید گاز پارس جنوبی را در داخل مصرف کنیم.

پتروشیمی تاجرانهمانطور که در ابتدا اشاره شد، در بخش سیاستگذاری، ما با یک دو راهی روبرو هستیم که از یک سو با خام فروشی مخالفت می شود و از دیگر سو به علت هزینه های بالای دولت و نبود برنامه های سرمایه گذاری درازمدت، از افزایش صادرات محصولی همچون گاز طبیعی استقبال می شود. هر چند با تولید گاز مایع، یک قدم از خام فروشی فاصله گرفته ایم ولی مسئله اولویت دهی در سرمایه گذاری را نباید نادیده گرفت. همکنون نهادهایی همچون دبیرخانه ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی خواهان افزایش تولید گاز مایع و صادرات آن بویژه در میادین مشترک گازی می باشد. اما کمیسیون انرژی مجلس خواهان گذار از خام فروشی با قیمت پائین، بسوی سرمایه گذاری با بازده بالاتر در صنایع و فرآورده های پتروشیمی است که سوددهی بسیار بالاتری دارند. به هر حال ما در حوزه صنایع پتروشیمی سابقه خیلی بیشتری از گاز مایع داریم و در ضمن بسیاری از مشتریان منطقه ای ما از قیمت گاز مایع صادراتی ما راضی نیستند و همین امر دسترسی به بازارهای کشورهای همسایه را دشوار کرده است.

هر چند این سرمایه گذاری های درازمدت کاملا منطقی به نظر می رسد، ولی با مخارجی که اکنون دولت دارد و فشاری که بالطبع بر روی بودجه خواهد آمد، بعید به نظر می رسد این برنامه های درازمدت چندان عملی شود. باز هم باید تاکید کرد که راه حل اصلی، از یک سو سرمایه گذاری و از دیگر سو خروج دولت و نهادهای شبه دولتی از اقتصاد و پیگیری فعال تر و شفاف تر واگذاری ها به بخش خصوصی واقعی است.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

آیا از پیوستن ایران به کارگروه مبارزه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: