به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

یکی از اصلی ترین انتقادها به بوجه کشور آنست که سیاست گذاری ها در این بخش چندان در جهت کاهش وابستگی ایران به درآمد نفت نبوده است. وابستگی به صادرات نفت از سویی مشکلات عملی و کوتاه مدت در پی دارد، زیرا همکنون تحریم ها به میزان زیادی از حجم صادرات کاسته است. در همین حال این وابستگی برای توسعه درازمدت اقتصادی کشور هم مشکل آفرین است. در واقع، مشکلات ناشی از وابستگی به درآمد حاصل از صادرات منابع طبیعی امری شناخته شده است. مدیریت درآمدهای نفتی کشور به قدری ضعیف بوده که  اگر هشیارانه عمل نکنیم کار به جایی خواهد رسید که اقتصاددان ها به جای واژه "بیماری هلندی" به قول سردبیر محترم دنیای اقتصاد، آقای علی میرزا خانی، باید از واژه "بیماری ایرانی" استفاده کنند.

مدیریت درآمدهای نفتی همواره از اهمیت زیادی برخوردار بوده است. اما همکنون با نزدیک شدن به انتخابات ریاست جمهوری، اهمیت پرداختن به این موضوع دو چندان می شود. در این مقاله می خواهم به جای تکرار سخنان دیگران، فهرست کوتاهی از مقالات و مصاحبه های ارزشمندی را که در این رابطه منتشر شده معرفی کنم. پدیدآورندگان این مقالات و مصاحبه ها از جمله کسانی هستند که در راه بسط گفتمان اقتصادی تلاش کرده اند. خواهشمندم اگر شما هم مقالاتی را در این رابطه در نظر دارید در بخش نظرات اضافه کنید. متاسفانه بسیاری از مقام های دولتی و قانونگذاران کشور با این مشکلات آشنا نیستند. بجاست هر زمان که با این مقامات برخوردی داشتید این فهرست و یا بعضی از مقالات و مصاحبه های فهرست را در اختیار آنها قرار دهید.

اجازه بدهید از همکاران تاجران آغاز کنیم. آقای فرامرزی یک سال پیش درباره این مشکل قلم زده بود. علاقه مندان می توانند به مقاله ای مراجعه کنند که به بررسی بخش سوم از نامهء سرگشاده اقتصاددان های برجسته در سال ۱۳۸۵ می پرداخت. مقاله به این نکته کلیدی اشاره داشت که نرخ رشد تولید سرانه ناخالص ملی در کشورهایی که دارای منابع غنی طبیعی هستند بسیار کند تر از کشورهایی است که چندان از منابع طبیعی برخوردار نیستند. بر اساس تحقیقی در سال ۱۳۸۰، تولید سرانه ناخالص ملی کشورهای عضو اپک در طول دهه های ۵۰، ۶۰ و ۷۰ هجری، به طور متوسط رشد منفی داشت.

دکتر سید احسان خاندوزی هم در مقاله "مستی نفت، توهم بی نیازی و تولید ملی" مسئله بیماری هلندی را به خوبی مورد بررسی قرار داده است. این مقاله به بررسی عوامل ایجاد این پدیده و چگونگی تاثیر این مشکل بر اقتصاد می پردازد. در این مقاله این سوال هم مورد تدقیق قرار گرفته که چرا درآمد نفت در کشورهای مختلف، تاثیرات متفاوتی را به همراه می آورد.

وبسایت عیار هم چند مطلب مفید در این موضوع دارد:

یک تحلیلگر اقتصادی در مقاله "ارزش افزوده محصولات صادراتی بسیار پائین است" شش مانع موجود بر سر راه رشد صادرات غیر نفتی را شناسایی کرده است.

در مقاله "ناپختگی صادرات نفت خام" شمایی از فرصت هایی ارائه شده که ایران به سبب عدم استفاده صحیح از درآمدهای نفتی از دست داده است.

خلاصه ای از مواضع چند تن از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری در وبسایت عیار ارائه شده است. در این مطلب مواضع نامزدها در خصوص چگونگی بکارگیری بهینه از منابع نفت و گاز طبیعی ارائه شده است.

مسعود براتی در مقاله "چگونه می توان اقتصاد را از نفت رهایی داد؟" در خصوص راه های رهایی از اقتصاد وابسته به نفت سخن گفته است.

اکبر ترکان هم در مصاحبه ای که در تارنمای اقتصاد ایرانی منتشر شده به مسئله بیماری هلندی و مدیریت اقتصادی دولت پرداخته است.

دکتر بهنام ملکی در مصاحبه با قدس آنلاین از لزوم کاهش وابستگی به نفت برای تحقق شعار امسال یعنی "حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی" سخن گفته است.

خبرگزاری دانشجو بحث ارزنده ای را درباره خطر رانتی شدن دولت مطرح کرده و هشدار داده که مدیریت کنونی منابع نفتی به جایی خواهد انجامید که اثری از ثروت ملی ایران برای نسل آینده باقی نخواهد ماند.

علی پاکزاد در مقالهء "سونامی کاغذی" رابطه درآمد نفتی و افزایش نقدینگی را، که به تورم می انجامد، مورد بررسی قرار می دهد.

علی شمس اردکانی در مقاله  "نسخه ای برای درمان بیماری هلندی" به ده واقعیت اقتصادی اشاره کرده است. توجه به این واقعیت ها برای بهره برداری از درآمدهای نفتی در راستای رشد اقتصادی ضروری است.

مصاحبه هادی قوامی با خبرگزاری دانشجویان ایران هم خواندنی و روشنگر است. هادی قوامی علاوه بر عضویت در کمیسیون برنامه و بوجه مجلس، اقتصاددان نیز هست. ابراهیم کارخانه ای، عضو کمیسیون انرژی مجلس هم در گفتگو با خبرگزاری خانه ملت به راه های کاهش وابستگی کشور به درآمد نفت پرداخته است.  باید توجه داشت که برای تغییر سیاست های موجود ضروری است ما درک درستی از نگاه مقام های دولتی و نمایندگان مجلس به مسئله مدیریت درآمد نفت داشته باشیم.

البته نباید فراموش کرد که نگرانی ها نسبت به وابستگی کشور به نفت امر تازه ای نیست.  هفت سال پیش دکتر فرخ قبادی در مقاله "پیامدهای بیماری هلندی در اقتصاد ما" به این موضوع پرداخته بود. شش سال پیش هم غلامرضا سلامی در مقاله "پیامدهای مغفول بیماری هلندی"  به بررسی این سوال پرداخت که چرا بخش غیر نفتی کشور توسعه نیافته است.

با نگاهی به این تحلیل ها مایلیم نظر شما را نیز بدانیم.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

کدامیک از موارد زیر باید در محوریت فعالیتهای اتاق نهم باشد؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: