به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

در ماه های آینده چندین کنفرانس در خصوص موضوع امنیت غذا در آسیا و اروپا برگزار خواهد شد. جای تعجب نیست که موضوع امنیت غذا توجهات زیادی را به خود جلب کرده زیرا این حوزه ابعاد مختلف امنیتی و اقتصادی و سیاسی و حقوق بشری دارد. امنیت غذا به معنی دسترسی قابل اطمینان به میزان کافی و ارزان مواد سالم غذایی تعریف میشود و در این معنی، امنیت دسترسی به مواد غذایی هم برای کشورهای در حال توسعه و هم کشورهای توسعه یافته مطرح است. البته نوع نگرانی کشورها با هم تفاوت هایی دارد. مسئله های اصلی ما در این حوزه، کمبود منابع آب، مهاجرت های وسیع شهری و مشکلات مربوط به مدیریت منابع است. برای غلبه بر این چالش ها ما باید در بحث امنیت غذا دو محور اقتصاد مقاومتی که درون زایی و برونگرایی می باشد را دنبال کنیم و در کنار خوداتکایی به توسعه پایدار کشاورزی توجه داشته باشیم.

در دهه های گذشته استراتژی اصلی ما برای مقابله با مشکل امنیت غذا، رسیدن به خودکفایی در محصولات کشاورزی بوده و در این زمینه موفقیت هایی هم داشته ایم. ولی بیش از پیش بررسی های کارشناسانه نشان می دهد که تلاش در جهت اهداف خودکفایی تولید محصولات غذایی لزوما به معنی رسیدن به امنیت غذایی نیست و بیش از آنکه خودکفایی هدف باشد، ایجاد تعادل میان خوداتکایی و پیگیری سیاست های توسعه پایدار کشاورزی باید مورد توجه باشد.

اکنون اصلی ترین خطری که منابع آب کشور را تهدید می کند استفاده نادرست و غیر بهینه کشاورزی از این منابع است. مطالعات کارشناسی نشان می دهد که روند افزایش تولید محصول استراتژیک همچون گندم با روند استفاده بهینه منابع آب همراه بوده است. رسیدن به تعادل میان روند تولید محصول و مصرف آب که از طریق سیاستگذاری های بخردانه و نیز مطالعات کارشناسی میسر می شود، باید در دستور کار دولت دوازدهم باشد. (سخنان محمد رضا شریعتمدار در این زمینه روشنگر است)

ظهیری تاجرانعلاوه بر بحث مدیریت منابع، توجه و حمایت مستقیم و غیر مستقیم از صنایع غذایی کشور از اقدامات کلیدی برای ایجاد امنیت غذایی است. در این راستا اصلاح قوانین مربوطه و نیز ایجاد فضای رقابتی واقعی برای تولیدکنندگان مواد غذایی بسیار ضروری است. همانطور که شاهرخ ظهیری، مدیر عامل گروه صنایع غذایی مهرام عنوان کرده قانون اداره نظارت بر مواد غذایی که پنج دهه از عمرش می گذرد باید بروز شود. در همین حال تأمین سرمایه در گردش که در قانون بهبود مستمر محیط کسب‌وکار نیز مورد اشاره قرار گرفته از حمایت های مستقیم تر از تولیدکنندگان مواد غذایی کشور است. مسئله ایجاد رقابت واقعی و نیز اجرایی شدن قانون عرضه و تقاضا و آزاد بودن قیمت هم از دیگر توصیه های شاهرخ ظهیری است.

باید توجه داشت که بسیاری از تصمیمات در حوزه غذا و کشاورزی به کلیت سیاست های ما در قبال توسعه و تولید مرتبط است. سیاست را می توان به معنی تصمیم گیری درباره نحوه توزیع منابع و محصولات تعریف کرد و در چهارچوب، بحث امنیت غذا کاملا در گفتمان سیاسی تعریف خواهد شد و تنها یک تصمیم گیری کارشناسانه نخواهد بود. در همین حال تحولات دیپلماتیک و تعاملات بین المللی را نیز در این معادله نباید فراموش کرد. برای مثال تحولاتی که پس از امضای برجام بوجود آمد، ناشی از یک جریان و تلاش دیپلماتیک بود ولی این تحول شرایط را برای رشد درازمدت کشاورزی کشور فراهم کرده است. محمد خالدی مدیر کل دفتر امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی گفته است حجم سرمایه گذاری های مستقیم خارجی بخش کشاورزی پس از اجرایی شدن برجام و طی 9 ماهه سال گذشته به 300 برابر سال 93 رسید.

خالدی تاجرانقبل از امضای برجام حدود دو میلیون دلار در حوزه کشاورزی سرمایه گذاری مستقیم خارجی داشتیم و این رقم در سال گذشته به حدود 590 رسید. به گفته آقای خالدی، تامین مالی بخش کشاورزی از طریق بانک ها و موسسه های بین المللی از دیگر راه های جذب سرمایه خارجی بوده است. پنج طرح احداث سامانه نوین آبیاری، طرح زهکشی اراضی کشاورزی گلستان، اجرای عملیات آب و خاک در اراضی تشکل های کشاورزی، پرورش ماهی در قفس و احداث زیر ساخت های مجتمع گلخانه ای از طرح های اولویت دار وزارت جهاد کشاورزی برای جذب تسهیلات مالی خارجی از طریق فاینانس بوده است.

تفرشی تاجرانمهدی کریمی تفرشی، رییس هیات مدیره تعاونی تولیدکنندگان مواد غذایی هم صنف گفت: پس از برجام با رفع مشکلات در گشایش های اعتباری و کاهش موانع گمرکی، صادرات مواد غذایی روند خوبی را در پیش گرفته است. برجام اثرات مثبتی در بازار داخلی و خارجی محصولات و صنایع غذایی داشته است به گونه ای که در زمان تحریم ها تولید کنندگان برای تامین مواد اولیه مورد نیاز شان که از خارج باید وارد می شد با مشکلات عدیده ای مواجه بودند اما پس از امضای برجام نه تنها این مشکل برطرف شد بلکه قیمت و کیفیت این مواد مورد نیاز صنایع افزایش بیشتری پیدا کرد چرا که بازارهای جهانی به روی ما باز شد و قدرت انتخاب بیشتری داشتیم و این عامل سبب شد تا رقابت در بازار افزایش پیدا کند.

برجام یک تحول تاریخی بسیار مثبت بود که از ثمراتش در حوزه های مختلف می توان بهره برد. ولی باید توجه داشت که تلاش های دیپلماتیک و پیشبرد رویکرد تعامل گرایانه و برونگرا سیاستی است که ما باید فعالانه پیگیری کنیم و در قبال تحولات مختلف منطقه ای و بین المللی این سیاست را با ابتکار اعمال نمائیم. برای مثال تحولاتی که اخیرا در رابطه با قطر پیش آمد، نمونه خوبی از لزوم پیگیری سیاست های تعاملگرا و تاثیر این مواضع بر وضعیت صنایع داخلی کشور از جمله صنعت غذا بود. ما با ادامه رویکرد درونزا و برونگرا نه تنها خواهیم توانست امنیت غذا را در داخل کشور فراهم کنیم بلکه قادر خواهیم شد به شریک قابل اطمینانی برای بازیگران منطقه ای و بین المللی هم بدل شویم.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

آیا از روند همکاری های دولت با بخش خصوصی راضی هستید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: