به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

ظریف شش منهای یک تاجراندر شرایطی که آرایش قدرت در سطح جهانی به سرعت در حال تغییر است، لازم است ما با هشیاری بیشتری به رمزخوانی دوستی ها و دشمنی ها بپردازیم و در مقابل مواضعی که له یا علیه کشورمان اتخاذ می شود با آینده نگری عمل کنیم. پس از خروج آمریکا از برجام، دکتر ظریف وظیفه خطیر تعامل دیپلمایتک با کشورهای شش منهای یک را بر عهده گرفته و امید همه دلسوزان ملت و نظام این است که این کشورها با خردگرایی، تعامل سازنده با ایران را ادامه دهند. اما باید متوجه خطر کاهش گزینه ها بود. ضمن اینکه باید رهنمون مقام معظم رهبری را مبنی بر عدم اعتماد به شرکای اروپایی جدی گرفت، همزمان باید همراهی آنها را غنیمت شمرد و مبنا را بر افزایش شرکای سیاسی قرار داد.

همانطور که به درستی در بررسی دنیای اقتصاد اشاره شده، مقام های ما باید درخصوص جنس مطالبه‌گری، مکانیزمی را مورد هدف قرار دهند که دستیابی به منافع برجامی را از «حالت کیفی و روی کاغذ» به «حالت عملی و مبتنی‌بر نتیجه» تغییر دهد. اما در این چانه زنی ها باید متوجه بود که همراهی اروپا برای ما بسیار گرانبهاست و اگر این همراهی را از دست دهیم، چین و روسیه با دست بازتری با ما تعامل خواهند کرد و ما قدرت چانه زنی لازم را در ارتباط با پکن و مسکو نخواهیم داشت.

در رابطه با روسیه، ما بارها دیده ایم که چگونه عملگرایی این کشور در سیاست خارجی، قدرت پیش بینی را از ما گرفته. نگاهی به همکاری های ما و مسکو در رابطه با جنگ سوریه می تواند درس های آموزنده ای برای ما داشته باشد. در  حوزه حضور نظامی و مشاوره ای در سوریه، هماهنگی ما با مسکو الزاما به معنای وجود منافع مشترک میان ایران و روسیه نبوده. ما از زوایه های مختلفی در سوریه حضور داریم که در میان، بحث حفظ محور مقاومت از اهمیت ویژه ای برخوردار بوده. روسیه اما اهداف وسیعتری را در راستای منافع ژئوپلیتیکی خود در خاورمیانه دنبال میکند و از همین رو، چندجانبه گرای را اصل قرار داده و ارتباط خوبی هم با ما و هم با رقبا و دشمنان ما دارد.

والدای تاجران روسیه سوریه شش منهای یکاواخر فروردین ماه در نشستی که از جانب اندیشکده روسی «باشگاه گفت و گوی والدای» در تهران برگزار شد، لزوم همکاری تهران و مسکو به منظور ایجاد نظم جدید جهانی و موضع ایران و روسیه در قبال سوریه مورد بحث قرار گرفت. مدیر تحقیقاتی این اندیشکده، فیودور لوکیانوف، درباره حضور خود در تهران و هدف این نشست گفت ایران و روسیه، باید برای ساختن یک نظام جهانی جدید مشترکا اقدام کنند؛ نظامی که به ناگزیر و به دلیل از بین رفتن کامل نظام قبلی و قدیمی، در حال سر بر آوردن است. درباره همکاری های دو کشور در زمینه سوریه، لوکیانوف با تاکید بر لزوم حرکت دو کشور از تعامل تاکتیکی به تعامل استراتژیک گفت «ما نمی توانیم برای همیشه از موضوع سوریه استفاده کنیم، و یک روز باید آن را رها کنیم، چرا که این موضوع مبتنی بر شرایط جاری است؛ هر چند موضوعی بسیار مهم است». لوکیانوف معتقد است در وضعیتی که «جنگ سرد جدید» خوانده شده، اولویت های متفاوتی ظاهر می شود.

مدیر تحقیقاتی باشگاه والدای گفته ایران و روسیه از همکاری های تاکتیکی در سوریه باید به سمت همکاری های استراتژیک بروند. لوکیانوف به نکته ظریقی اشاره کرده که شاید در همکاری های درازمدت ما با مسکو باید بیشتر مورد توجه مقام های کشور قرار گیرد. چالشی که وجود دارد این است که ما از یک سو اگر تعامل ها را در سطح تاکتیکی در سوریه نگه داریم، احتمالا خود را درگیر ماجرایی کرده ایم که دیگر به تنهایی امکان کنترلش را نخواهیم داشت. از سوی دیگر، با توجه به بلندپروازی های مسکو در خاورمیانه، حرکت به سوی رابطه استراتژیک با روسیه در منطقه، به معنی کاهش منافع ایران و پذیرش هژمونی منطقه ای روسیه است.

سخنان لوکیانوف در واقع بیانگر برنامه های بلندپروازانه مسکو در خاورمیانه است که در سوریه به شکل برقراری نظم در منطقه با ژاندارمی مسکو و بازگرداندن قدرت قرن نوزدهمی روسیه بروز می کند. این رویکرد با سیاست ما در راستای تقویت محور مقاومت اگر در تناقص نباشد، دستکم تفاوت های اصولی دارد. فروردین ماه سال جاری، همزمان با نشست سران عرب در عربستان سعودی، رئیس جمهور روسیه پیامی برای رهبران کشورهای عرب ارسال کرد. در این پیام، پوتین ضمن تاکید بر حضور روسیه در سوریه مشخصا برای پایان دادن به تروریسم، اعلام نمود کشورش آماده همکاری با اتحادیه عرب برای تضمین امنیت در خاور میانه است.

پوتین در پیامش به سران کشورهای عرب افزود روسیه می تواند با کمک کشورهای عرب، مراحل آشتی سیاسی و بازسازی ها را به اجرا در آورد. این پیام حاکی از همه جانبه گرایی روسیه در تعامل با کشورهای خاورمیانه است که به نامعلوم بودن مواضع درازمدت مسکو در قبال همکاری ها با ایران می انجامد. اختلاف نظر با این مواضع، به طور تلویحی در پیام دکتر روحانی به بشار اسد قابل ردیابی بود. رئیس جمهوری ضمن تبریک فرا رسیدن روز ملی و سالگرد استقلال سوریه، به بشار اسد گفت: دولت جمهوری اسلامی ایران همانگونه که در مبارزات و مقابله با تروریسم کنار ملت سوریه بوده ، آمادگی دارد تا در امر بازسازی سوریه نیز با تمامی امکانات در کنار دمشق باشد.

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

آیا از پیوستن ایران به کارگروه مبارزه با پولشویی و تأمین مالی تروریسم حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: