به اشتراک بگذارید
اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

دیپلماسی موفق تجاری در قرن بیست و یکم بدون عضویت در سازمان های بین المللی اقتصادی و تجاری میسر نخواهد شد. سازمان تجارت جهانی در این میان از اولویت برخوردار است.  ما می توانیم و باید صنایع خود را توانمند کرده و به روز کنیم و با تشویق رقابت و صادرات در مسیر تطبیق خود با ملزومات الحاق به سازمان تجارت جهانی گام برداریم. هرچند ممکن است این روند یک دهه طول بکشد اما ما باید از همین امروز در این مسیر حرکت کنیم. تصویب و اجرای برجام و رفع تحریم ها راه را برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی هموارتر کرده است اما هنوز موانعی بر سر راه است. وزارت امور خارجه باید بتواند به سهم خود برای عضویت ایران در این سازمان رایزنی کند و از سوی دیگر وزارت صنایع در چارچوب فعالیت های دولت باید تمام تلاش خود را برای تقویت تولید در داخل کشور فراهم نماید. حذف قوانین مازاد و تعدیل در تعرفه ها و به روز کردن سیستم بانکی از دیگر اقدامات لازم است که باید به شکل موازی با هم پیش برود.  در ادامه به بررسی دیدگاه های اخیر فعالان و کارشناسان اقتصادی در این زمینه می پردازیم.

رحمان پورقربان، دبیرکل انجمن صادرکنندگان صنعتی، معدنی و خدمات مهندسی ایران با تاکید براینکه باید زیرساخت های لازم برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی را سریعتر فراهم کنیم، گفت: پیوستن به این سازمان بین المللی تکلیف اقتصاد ایران را برای همیشه روشن خواهد کرد.

وی با اشاره به اینکه اکنون وضعیت اقتصادی کشور مشخص نیست و نمی توان فهمید جایگاه بخش خصوصی در فعالیت های اقتصادی کجاست و وظیفه سایر بخش ها چیست، گفت: پیوستن به سازمان تجارت جهانی و پیروی از نظم و نسق آن میزان دخالت هر نهاد در فعالیت های اقتصادی را روشن خواهد کرد و هر نهاد براساس آن عمل کرده از دخالت در سایر بخش ها منع خواهد شد. وی توافق اخیر ایران و رفع تحریم های بین المللی را مهمترین عامل در تسریع روند ایران به سازمان تجارت جهانی دانست و افزود: بخش خصوصی آماده همکاری با دولت برای سرعت دادن به کارها است.

مجتبی خسروتاج، قائم مقام وزارت صنعت و معدن در در خصوص اهمیت پیوستن به بازار های جهانی گفت: اگر ما به دنبال افزایش صادرات و اثر گذاری در بازار های جهانی هستیم باید به سازمان تجارت جهانی بپیوندیم. مجتبی خسروتاج با بیان اینکه در طول دو سال اخیر که دولت تدبیر و امید بر سرکار آمده هیچ سیاست ضد صادراتی نداشته ایم، افزود: همواره سعی ما بر این بوده که حتی با وجود شرایط تحریم از صادرکنندگان حمایت کنیم و حالا که فضا تغییر یافته و برجام اجرایی شده است انتظار داریم تغییرات گسترده‌ای در حوزه بازرگانی خارجی رخ دهد.

میرقاسم مومنی، کارشناس اقتصاد بین الملل، با تاکید بر آنکه برای عضویت نیاز به یک عزم ملی داریم، افزود: برای ایجاد این عزم ملی باید تمام سازمانها، ارگانها و نهادهای درگیر این موضوع حضور جدی تری داشته باشند تا با یک سیاست ملی و همه جانبه عضو این سازمان شویم و اگر نیم بند وارد شویم، نه تنها سودی نخواهیم برد بلکه ممکن است دچار برخی زیانهای بلندمدت شویم. وی ادامه داد: موضوع مهم باز شدن درهای این سازمان به روی تجارت ایران است البته در این راه سختی هایی خواهیم داشت اما در نهایت ما وارد بازار جهانی خواهیم شد و می توانیم سرمایه گذاران مختلفی را به خصوص در بخش انرژی دریافت کنیم.

ابراهیم بهادرانی، عضو شورای رقابت، درباره تاثیر پیوستن ایران به سازمان تجارت جهانی اظهار داشت: الحاق به سازمان تجارت جهانی تاثیرات بسیاری روی اقتصاد ایران خواهد داشت؛ از جمله این‌که از یک‌سری قوانین و مقرراتی که جنبه بین‌المللی دارد و نیز از یک‌سری از ترجیحاتی که بین کشورها وجود دارد، استفاده می‌کنیم که برای اعضای غیرعضو وجود ندارد.

علی نقی خاموشی رییس پیشین اتاق بازرگانی نیز با بیان این‌که در حال حاضر شرایط اقتصادی کشور سخت شده است و ما در رکود به سر می‌بریم، خاطرنشان کرد: پیوستن ایران باعث جذب بیشتر سرمایه‌گذاری خارجی به شکل مستقیم یا غیرمستقیم، افزایش دسترسی شرکت‌های ایرانی به تسهیلات مالی و اعتباری موسسات مالی بین‌المللی، ایجاد زمینه خرید تجهیزات و تکنولوژی پیشرفته و فناوری‌های روز و رفع موانع بازاریابی برای اقلام صادراتی می‌شود.

حمید دیهیم، اقتصاددان، با بیان اینکه کشورهای موفق در تجارت و اقتصاد کشورهایی اند که عضو سازمان تجارت جهانی هستند، اظهارداشت: در حال حاضر ایران به دلیل عضو نشدن در سازمان تجارت جهانی با محدودیت های بسیاری به لحاظ ارتباط تجاری با دنیا مواجه است، به همین دلیل مهمترین اقدام دولت بعد از توافق برجام می تواند پیگیری عضویت در سازمان تجارت جهانی باشد. وی افزود: عضویت در سازمان تجارت جهانی در افزایش صادرات کشور نقش به سزایی خواهد گذاشت، زیرا کشورهایی که با ما وارد مراوده تجاری می شویم، همان مقرراتی را به کار خواهند گرفت که از سوی سازمان تجارت جهانی به صورت یکسان اجرا می شود و این موضوع به نفع کالاهایی تولید داخلی ما خواهد بود.  این اقتصاددان با تاکید بر اینکه پیوستن به سازمان تجارن جهانی می تواند بعد از برجام به لحاظ اقتصادی برای ایران مهم باشد و شاید برابر با برجام باشد، گفت: امروزه کشورهای دنیا دایره مراودات تجاری خود را براساس عضویت در سازمان تجارت جهانی تنظیم می کنند و هرچه پروسه الحاق ایران به این سازمان عقب تر بیفتد در روند توسعه کشور تاثیر منفی برجای خواهد گذاشت.

محمد مهدی بهکیش که 30 سال است در زمینه پیوستن ایران به گات و سازمان تجارت جهانی مطالعه می‌کند در گفت‌وگو با هفته نامه تجارت فردا از قوانین مازاد و مزاحم ایران برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی سخن گفته بود. به گفته این اقتصاددان، از هر 10 قانونی که در اقتصاد ایران وجود دارد بیش از 9 قانون آن مازاد است. یعنی 30 هزار قانون ما باید به دو هزار قانون برسد. قوه قضاییه باید اصلاح شود، تولید باید بین‌المللی شود. سرعت نقل و انتقال باید افزایش یابد و بازار سرمایه باید ساختار جدیدی به خود بگیرد.

حسین راغفر استاد دانشگاه و کارشناس مسائل اقتصادی اظهار کرد: نکته مهم این است که وزارت صنعت، معدن و تجارت باید ابتدا به این سوال پاسخ دهد که برای پیوستن به سازمان تجارت جهانی و حفظ منافع تولید در داخل کشور چه اقداماتی انجام داده است؟ که البته تا آنجا که بنده اطلاع دارم عملا هیچ اقدامی برای حفظ بنیان های تولید در کشور انجام نگرفته است. وی ادامه داد: آنچه سیاست گذاران بخش اقتصادی کشور توجه دارند صرفا تامین شرایط سازمان تجارت جهانی است. لازم به توضیح است که بسیاری از کشورها از جمله هند و چین هنگامی که قصد داشتند به سازمان تجارت جهانی بپیوندند در فرایندهای چانه زنی از این سازمان فرصت گرفتند برای آنکه صنایع آنها بتواند از یک قوت کافی برخوردار شود و سپس این صنایع را در داخل با برنامه ریزی دقیق و حمایت هایی که طی فرصت گرفته شده انجام دادند به موقعیت های قابل رقابت در بازارهای جهانی ارتقا دادند. وی افزود: ما هیچ برنامه ای برای استراتژی توسعه صنعتی در کشور نداریم و اصلا قرار است از کدام صنایع حمایت کنیم و با چه برنامه ای؟

در مراسم روز ملی صادرات، ولی الله افخمی راد رئیس سازمان توسعه تجارت با بیان اینکه الحاق ایران به سازمان تجارت جهانی در دستور کار جدی دولت قرار دارد، گفت: از طرف سازمان تجارت جهانی، چراغ سبز لازم برای پیوستن ایران به این سازمان داده شده است و وزارت امور خارجه موضوع را دنبال می کند. راغفر در این خصوص گفت: اینکه سازمان تجارت جهانی به ایران چراغ سبز نشان داده خیلی طبیعی است چرا که یک بازار 80 میلیونی در ایران و یک بازار 400 میلیونی با کشورهای اطراف می تواند فرصت خوبی را از طریق ایران برای تولیدکنندگان خارجی فراهم کند.  راغفر تصریح کرد: با توجه به اینکه هیچ برنامه ای برای حمایت از صنعت داخلی وجود ندارد، پیوستن ایران به سازمان تجارت جهانی در شرایط کنونی به منزله تیر خلاصی بر پیکر نیمه جان تولید کشور خواهد بود.

این نگرانی از سوی برحی دیگر از فعالان و کارشناسان اقتصادی تگرار شده است.  اخیرا در برنامه "مناظره اقتصادی" با موضوع ورود ایران به سازمان تجارت جهانی و مزیت ها و آسیب های آن محمد رضا سبز علی پور رئیس مرکز تجارت جهانی ایران و رئیس شورای سیاست گذاری اقتصاد مقاومتی و بخش خصوصی، سید رضا نورانی عضو هیئت رئیسه کنفدراسیون صادرات ایران و رئیس اتحادیه ملی محصولات کشاورزی ایران و همچنین رئیس انجمن ارگانیک ایران و آرش نجفی عضو هیئت نمایندگان ایران و نایب رئیس کمیسیون انرژی ایران در این خصوص ابراز نظر کردند.

سبز علی پور تصریح کرد: پیوستن ایران به سازمان تجارت جهانی امری اجتناب ناپذیر است اما در حال حاضر این موضوع محال است. وی گفت: یکی از قوانین سازمان این است که وقتی عضو جدید می خواهد وارد سازمان شود، موافقت تمام اعضا را نیاز دارد و حتی اگر یک کشور مخالف باشد. وی ادامه داد: ما نیز با برخی از کشورهای دنیا اختلافات سیاسی و آرمانی داریم و به همین جهت این موضوع احتمال است. پیوستن ما در حال حاضر از سم برای ما بدتر است زیرا به دلیل وضعیت اقتصادی که داریم و فقط واردات است، ورودمان مساوی با واردات بیشتر خواهد بود. 

در ادامه آرش نجفی با تاکید بر پیوستن ایران به سازمان تجارت جهانی گفت: واقعیت امر این است که ما فرصت ها را سوزانده ایم، زیرا مدت ها عضو ناظر بوده ایم و در  این مدت باید تمرین ها را انجام و آنها را تطابق می دادیم. وی ادامه داد: به دلیل این فرصت سوزی ها امروز بنده هم معتقد هستم که مصلحت ما به پیوستن سازمان تجارت جهانی نیست زیرا آنچه از صنعت نحیف و ویران شده ما مانده است، با ورود به این سازمان آن را هم از دست خواهیم داد. مصلحت ما در این است که با جدیت بیشتر برای حضور در بازارهای جهانی خودمان را آماده کنیم در غیر این صورت قطعاً بازنده خواهیم بود. نایب رئیس کمیسیون انرژی ایران به فعالیت دیگر کشورها اشاره کرد و بیان داشت: کشورهای دیگر خودشان را آماده کرده اند و قوانین شان را تطابق داده اند و ما اگر اجازه دهیم در تعامل جهانی قرار بگیریم، قطعا بازنده خواهیم بود زیرا در رقابت ضعیف هستیم.  نجفی تاکید کرد: ما باید ساختارهای قانونی مان را به این بهانه سریعتر بازنگری کنیم به ویژه قوانین مربوط به بانک ها، زیرا بانک های ما بیشتر از هر تشکیلات دیگری به اقتصاد کشور آسیب می رسانند. حقیقت این است که در بانکداری هم به صنعتگر و هم به تجار واقعی ما جفا شده است.

گفتنی است دولت با توجه به سرانجام موفق برجام، مسئولیت پیگیری تبدیل عضویت ناظر ایران را به عضو دائم به وزارت خارجه سپرده است. این در حالی است که پیگیری این مسئله را قبلا دفتر نمایندگی ایران در سازمان تجارت جهانی در وزارت صنعت، معدن و تجارت بر عهده داشت.

کمی پیشتر، سعید لیلاز، اقتصاددان، در این خصوص گفت: ما در فضای دیپلماسی توانستیم موانعی که بر سر راه این اتفاق خوب برای اقتصاد است را کنار بذاریم و حالا، اگر از ثمره های اقتصادی آن استفاده نکنیم و اقتصاد ایران را جهانی نکنیم، مثل این است که لوله کشی کردیم اما آبی در لوله ها نیست یا بشکه آب خریدیم و شیرفلکه برایش نگذاشتیم یا دکتر رفتیم و دارو گرفتیم اما دارو را مصرف نمی کنیم. محصول و میوه تلاش های دیپلماتیک باید عضویت ایران در سازمان تجارت جهانی باشد. این عضویت سال هاست که فعالانه از سوی ایران دنبال می شود و اگر تا امروز اتفاق نیفتاده، به دلیل شرایط دیپلماتیک و مخالفت های ایالات متحده آمریکا بوده است. نعمت زاده در مسیر پیوستن ایران به سازمان تجارت جهانی و اصرار بر این موضوع، نه تنهاست نه سیاست انفرادی را در پیش گرفته. این یک سیاست کلی است که الزامات اجرایی آن در دولت های قبلی دنبال نشده. الان که پرونده هسته ای حل شده، باید به عنوان یک بهره مثبت اقتصادی توسط دستگاه های مرتبط دولتی دنبال شود. اگر اصول اقتصاد مقاومتی را مشاهده کنید خواهید دید که تاکید شده جهت گیری اقتصاد ما باید درون زا و برون گرا باشد. ما باید در عمل نشان بدهیم که خواستار یک اقتصاد درون زا و برون گرا هستیم. این مسئله مهم فقط نباید لقلقه زبانمان باشد. اقتصاد درون زا و برون گرا یعنی اقتصادی که قدرت تولیدی بالایی دارد و با همین قدرت وارد تعامل با نظام اقتصاد جهانی می شود. ما سیاست خودکفایی و جایگزینی واردات را بیش از نیم قرن دنبال کردیم و به هیچ نتیجه ای نرسیدیم. همه فهمیدند که اقتصاد ایران باید با حفظ مصلحت ها و اولویت ها درون زا و برون گرا باشد یعنی هم بنیه تولید را قوی کند و هم صادرات را افزایش دهد.

کارشناسان تاجران بر این باورند که عضویت در سازمان تجارت جهانی اجتناب ناپذیر است.  دولت باید در درجه اول با کاهش قوانین مازاد و تقویت صنایع الزامات این عضویت را فراهم آورد. وزارت صنایع و وزارت خارجه باید با تشریک مساعی مراحل این عضویت را سرعت بخشند. 

الحاق به سازمان تجارت جهانی منجر به کاهش فساد اقتصادی می شود

به سازمان تجارت جهانی خوش آمدید؟

اتحادیه اقتصادی اوراسیا یا سازمان تجارت جهانی؟

ایران و مشارکت در اقتصاد جهانی

اشتراک در Facebookاشتراک در Google Plusاشتراک در Twitterاشتراک در تلگرام

نظرسنجی

به عنوان فعال اقتصادی، از کدام گزینه برای مقابله با فشارهای بین المللی حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای: