بر اساس گزارش اخیر مرکز پژوهش‌های مجلس در خصوص مصارف صندوق توسعه ملی، بیش ۴۱ درصد کل تسهیلات ارزی و حدود 45 درصد تسهیلات ریالی مسدود شده (1) توسط صندوق، خارج از چارچوب اساسنامه بوده. در ضمن بالغ بر 93 درصد منابع ارزی سپرده گذاری شده صندوق در قالب مصوبات بودجه ای بوده. در این میان سهم بخش خصوصی و عمومی غیر دولتی و تعاونی از منابع صندوق توسعه ملی تنها 19 درصد است.

مرکز پژوهش های مجلسصندوق توسعه ملی که موجودیتش در واقع در تحول حساب ذخیره ارزی تعریف شده، با صندوق های ثروت ملی در دیگر کشورها قابل مقایسه است و با هدف كاهش وابستگی بودجه عمومی به درآمدهای نفتي ايجاد شده تا این درآمدها به جای هزينه در مخارج جاری كشور به ثروتهای ماندگار و بین نسلی تبديل شود. ولی سوء مدیریت ها و فشارهای اقتصادی که در این چند ساله با آن مواجه بوده ایم باعث شده که بسیاری از منابع صندوق توسعه ملی در جهت مصارف اضطراری و غیر توسعه ای صرف شود.

ارسال ديدگاه (0 ديدگاه)

آخرین آمار رسمی، تعداد حاشیه نشینان کشور را حدود 11 میلیون و 370 هزار نفر عنوان کرده است، اما به گفته معاون امور دهیاری سازمان شهرداری ها، آمار واقعی خیلی بیشتر است و امروز 16 میلیون نفر یعنی معادل یک پنجم جمعیت کشور حاشیه نشین هستند. این در حالی است که اعداد و ارقام دیگر، این تعداد را تا 19 میلیون نیز برآورد کرده است، و افزون بر آن، رئیس سازمان امور اجتماعی کشور 8 میلیون نفر دیگر را نیز ساکن بافت های فرسوده و تاریخی کشور قلمداد کرده.

حاشیه نشینیالبته مهم تر از تعداد حاشیه نشینان، زمینه های شکل گیری این پدیده و پیامد های اجتماعی و فرهنگی آن است. حاشیه نشینان که بعضا زاغه نشین و ساکنین حلبی آباد و آلونک نشین نیز نامیده می شوند، علاوه بر مشکل فقر، با مشکلات عمیق فرهنگی و اجتماعی روبرو هستند و از آسیب پذیری بالایی برخوردارند. به گفته امان الله قرائی، جامعه شناس، اصولا حاشیه نشینی مساوی است با آسیب های اجتماعی، زیرا در چنین محیط هائی تجانس فرهنگی بهم خورده و بسیاری از خلافکاران حاشیه نشین، به علت بی هویتی، ترس از شناخته شدن ندارند. در ضمن، در بسياري از موارد افراد حاشيه  نشين با مشاهده شکاف های طبقاتی، به دشمنی با جامعه ترغیب شده و به عوامل بروز ناآرامی های اجتماعی تبدیل می گردند. 

ارسال ديدگاه (1 ديدگاه)

در کشور ما مکانیزم صحیحی برای شناسایی درآمدها وجود ندارد و از همین رو، آمار و ارقام دقیقی هم در مورد فرارهای مالیاتی نداریم. فرهاد دژپسند، وزیر امور اقتصادی و دارایی، رقم فرار مالیاتی را حدود 40 هزار میلیارد تومان تخمین زده. چهار سال، رئیس کل سابق سازمان امور مالیاتی ایران گفته بود فرار مالیاتی در ایران بیش از 20 درصد تولید ناخالص داخلی را تشکیل میدهد. اگر این رقم همچنان صادق باشد، رقم فرارهای مالیاتی دستکم دو تا سه برابر رقمی است که جناب دژپسند اعلام کرده است.

محمد لاهوتیدر این میان بار مالیاتی را عملا بنگاه های اقتصادی شناسنامه دار حمل میکنند. کارت های بازرگانی هم به ابزاری برای وصول مطالبات دولت تبدیل شده و سیاست‌گذاری‌های اشتباه باعث سودجویی در این حوزه شده. به گفته محمد لاهوتی، رئیس کنفدراسیون صادرات ایران، تا چند وقت اخیر، فرارهای مالیاتی در حوزه واردات بسیار بالا بود و در صادرات اصلاً این موضوع وجود نداشت. اما با سیاست‌گذاری‌های ارزی سال 97، دولت برای صادرات محدودیت ایجاد کرد اما برای کارت‌های بازرگانی جدید هیچ تصمیمی نگرفت و همین موضوع باعث شد تا افرادی که پیش‌ از این در واردات سودجویی می‌کردند، زمینه‌های سودجویی در حوزه صادرات هم پیدا کنند.

ارسال ديدگاه (0 ديدگاه)

نشست اخیر شورای گفتگوی دولت و بخش خصوصی فرصتی ایجاد نمود تا بار دیگر فعالان اقتصادی شیوه تعامل دولت با بخش خصوصی را مورد بررسی قرار دهند و از «تشریفاتی» بودن این تعامل انتقاد کنند. گلایه بخش خصوصی از دولت اینست که این بخش یا در تصمیمات اقتصادی نادیده گرفته میشود، یا تنها به صورت نمایشی از این بخش خواسته می شود تصمیم خود را در مهلتی بسیار کوتاه اعلام کند. افزون بر آن، نماینده بخش خصوصی را دولت تعیین می کند.

تقریبا یک سال پیش بود که مقام معظم رهبری فرمودند دولت باید «سخنان اتاق بازرگانی را بخواند، بشنود و ببیند.» ولی متاسفانه بیشتر ارکان حاکمیت اعتمادی به بخش خصوصی واقعی ندارند زیرا میدان دادن به بخش خصوصی واقعی به معنی پذیرش رقابت اقتصادی واقعی و نه گفتن به انحصار است.

ارسال ديدگاه (1 ديدگاه)

 هر چند شکاف درآمدی لزوما به معنی وخامت وضعیت اقتصادی نیست، ولی تعمیق شکاف طبقاتی در کنار افزایش مشکلات معیشتی طبقه آسیب پذیر، زمینه ساز آشوب های اجتماعی است و از همین رو، سیاستمداران باید آمار و ارقام مربوط به شاخص های نابرابری طبقاتی و ضریب جینی را جدی بگیرند.

غنی نژادالبته مهم تر از تعمیق شکاف درآمدی، انحصار و نبود فرصت های لازم برای تحرک اجتماعی (social mobility) است که این امر باعث ایجاد احساس نابرابری می شود. به گفته موسی غنی نژاد، در کنار نابرابری، احساس نابرابری هم در جامعه ما رو به فزونی است، و این احساس،  از خود نابرابری هم خطرناکتر است چون کشنده انگیزه کار و فعالیت سالم و مشوق رانت‌جویی است. غنی نژاد تاکید می کند که ریشه احساس نابرابری در مداخله گری های اقتصادی دولتی است که به توزیع رانت و گسترش فساد می‌ انجامد.

ارسال ديدگاه (3 ديدگاه)

وزیر ارتباطات ‌و فناوری اطلاعات در مراسم افتتاحیه الکامپ 25 گفت: از طریق برنامه اشتغال و طرح نوآفرین تا سال آینده، ۶۸ هزار شغل ایجاد می‌شود تا رویای تحقق ایران هوشمند به واقعیت تبدیل شود. سخنان آقای آذری جهرمی به طور خاص از این زاویه دلگرم کننده است که سرمایه گذاری در حوزه استارت آپ ها و شرکت های دانش بنیان می تواند پاسخ مناسبی باشد به معضل بیکاری فارغ التحصیلان کشور. گزارش های مرکز آمار کشور حاکیست در بهار امسال، نرخ بیکاری افراد 10 ساله و بزرگتر، 10.8 درصد بوده که نسبت به فصل مشابه در سال قبل، 1.3 درصد کاهش نشان داده، ولی نسبت بیکاری فارغ التحصیلان دانشگاه به کل جمعیت بیکاران کشور، 4 درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته و به 43 درصد رسیده.

کارآفرینی دانش بنیانهرچند رشد اقتصاد دانش بنیان، از تعداد فرصت های شغلی در بخش خدمات می کاهد، ولی در عوض، با باز کردن افق های جدیدی بر روی اقتصاد کشور، به ایجاد بازارهای جدید و فرصت های جدید شغلی می انجامد و ارزش افزوده بیشتری را نیز برای اقتصاد کشور به ارمغان می آورد.

ارسال ديدگاه (3 ديدگاه)

مقام های کشورمان می گویند ما اکنون در جنگ اقتصادی قرار داریم و با توجه به افزایش تحریم ها و فشارها، باید عکس العمل های مناسبی در قبال تهاجم اقتصادی دشمن نشان دهیم. ولی باید توجه داشت که جنگ اقتصادی مختصات خود را دارد و برای مقابله با این تهاجم، نمی توان به تمهیداتی که در جنگ متعارف به کارگرفته می شود، متوسل شد. در جنگ متعارف، هدف بیرون راندن فیزیکی دشمن از یک منطقه جغرافیایی است ولی در جنگ اقتصادی، هدف کاهش فشار تحریم هاست.

جنگ اقتصادیالبته شاید برخی از کاسبان تحریم و طالبان جنگ تمایل داشته باشند که این دو مقوله را با هم تخلیط کنند و به بهانه مقابله با تهاجم اقتصادی، وارد یک رویارویی نظامی شوند. ولی باید توجه داشت که اینگونه تحرکات، نقض غرضی بیش نیست و تنها به تعمیق مشکلات اقتصادی کشور می انجامد. در جنگ اقتصادی، سرداران ما باید دیپلمات ها و فعالان اقتصادی باشند زیرا این دو گروه با باز کردن راه های دیپلماسی و تجارت می توانند ضدحمله مناسبی در مقابل حملات اقتصادی تدارک ببینند.

ارسال ديدگاه (2 ديدگاه)

سفر دکتر ظریف به نیویورک و مصاحبه با شبکه های مختلف خبری، فرصتی به ایشان داده تا از حداقل های امکانات برای ارتباط غیر مستقیم دیپلماتیک استفاده کند و به تشریح و دفاع از مواضع برحق ما بپردازد. ولی دکتر ظریف حتما به خوبی می دانند که اینگونه پیام رسانی های غیر مستقیم، جایگزین ارتباط و گفتگوی مستقیم دیپلماتیک نمی شود. زمانی که ما از مذاکره مستقیم یک تابو می سازیم، ابتکار عمل را به رقبایمان واگذار می کنیم و هرنوع امکان تاثیرگذاری مستقیم دیپلماتیک را از میان می بریم.

دیپلماسی تجاری امنیتدکتر ظریف با شعار «سیاست خارجی در خدمت اقتصاد» به میدان آمد و در عمل هم نشان داد که توان و شجاعت عملگرایی را دارد. ولی همکنون این عملگرایی کمرنگ شده و گفتمان اعتدال در هیاهوی گفتمان تقابل در حال فراموش شدن است. دکتر نیلی اخیرا در مصاحبه ای گفته که در کشور ما، اقتصاد و سیاست از یکدیگر جداست و سیاست، اهداف مستقلی را دنبال می‌کند که نه‌تنها کمک به اقتصاد نمی‌کند، بلکه در غالب موارد برای آن هزینه‌زا است. هرچند تلاش های دکتر ظریف برای حفظ کانال ارتباطی با اروپا قابل تحسین است، ولی ایشان هم عملا در جمع دیگر سیاستمداران ما قرار گرفته اند که سیاست را از اقتصاد جدا کرده و از حل تناقضات میان آرمان ها و واقعیت ها باز مانده اند.

ارسال ديدگاه (0 ديدگاه)

مقام های کشورمان از تلاش های دولت برای جذب سرمایه گذاری خارجی سخن می گویند و در این راستا طرحی را به تصویب رسانده اند که بر اساس آن اتباع خارجی که حداقل معادل 250 هزار دلار در ایران سرمایه گذاری یا سپرده گذاری کنند، مجوز اقامت پنج‌ساله دریافت خواهند کرد. ولی مهمترین مشوق برای سرمایه گذار، امنیت سرمایه است و متاسفانه با بالابودن ریسک سرمایه گذاری در ایران، به نظر نمی رسد ارائه مشوق اقامت 5 ساله، تاثیر مثبتی برای ورود سرمایه های خارجی به کشور داشته باشد.

بر اساس آخرین ارزیابی سازمان همکاری های اقتصادی و توسعه، میزان ریسک سرمایه‌گذاری خارجی در ایران پس از اعمال تحریم های جدید علیه ما افزایش یافته. بر اساس جدیدترین اطلاعات ارائه شده از سوی صندوق ضمانت صادرات، پس از برجام، شاخص ریسک سرمایه‌گذاری در اقتصاد ایران از 7 به 5 رسید ولی پس از خروج آمریکا از برجام بار دیگر رده ایران در این حوزه یک شاخص افت داشته. گزارش های مرکز آمار ایران نشان میدهد هرچند در سال 1397 تعداد طرحهای مصوب در هیات سرمایه گذاری خارجی افزایش یافت، ولی حجم کل سرمایه گذاری خارجی با کاهش چشمگیری روبرو بود.

ارسال ديدگاه (0 ديدگاه)

به گفته خبرگزاری های ترکیه، در ایام عید فطر، تعداد قابل توجهی گردشگر ایرانی به شهر وان ترکیه سفر کردند به گونه ای تعداد این گردشگران بیش از ظرفیت هتل های وان بود و از همین رو استانداری وان برخی از مسافرخانه ها و خوابگاه های دولتی را نیز برای اقامت این گردشگران اختصاص داد. ولی ما چه سهمی از گردشگران منطقه ای و بین المللی داریم؟ عجیب است در سالی که بر رونق تولید و کاهش وابستگی به نفت تاکید میکنیم، سخنی از برنامه جامعی برای جذب گردشگر نمی زنیم.

گردشگری سازمان مللبا توجه به چشم انداز منفی صادرات نفت و فرآورده های پتروشیمی، تمرکز بر جذب گردشگر باید یک اولویت باشد ولی ما به علت موانع زیرساختی و نیز ایدئولوژیک نتوانسته ایم کاری در این حوزه از پیش ببریم. بر اساس گزارش سازمان جهانی گردشگری ملل متحد، ایران در رده 91 از 136 کشور جهان در حوزه گردشگری قرار دارد. درآمد گردشگری ترکیه در سال گذشته میلادی به 30 میلیارد دلار رسید که حدود 50 درصد بیشتر از کل درآمد حال از صادرات پتروشیمی ما بوده.

ارسال ديدگاه (0 ديدگاه)

نظرسنجی

به عنوان فعال اقتصادی، از کدام گزینه برای مقابله با فشارهای بین المللی حمایت می کنید؟
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
  • رای: (0%)
جمع رای:
اولین رای:
آخرین رای:
«امنیت اقتصادی؛ مؤلفه‌ها و پیش‌نیازها»
شبکه مطالعات سیاستگذاری عمومی
داشته های اقتصاد ایران
بولتن مرکز تحقیقات و بررسی‌های اقتصادی اتاق ایران
شورای گفت وگوی دولت و بخش خصوصی
اتاق بازرگانی ایران - ویژه نامه نوروزی